Water is goud, de worm is God, Dune: Awakening eindelijk op PS5

Dune: Awakening heeft zijn intrede op de consoles PlayStation 5 en Xbox Series X|S gemaakt op 22 september 2026 een jaar na zijn release met talloze verbeteringen en optimalisaties, van prestaties tot gameplay. De woestijn-planeet Arrakis wil je dood, en na enkele uren vind je dat vreemd genoeg gezellig. Dune: Awakening is een schroeiend, slopend en verrassend verslavend overlevingsspel dat een genre dat ik eigenlijk niet kan uitstaan toch overeind houdt. Het is geen perfecte reis door de woestijn, maar wel een kleurrijke, benauwende en soms ronduit prachtige. Dat Funcom dit na jaren Conan Exiles (2018) zo strak neerzet, had niemand zien aankomen.

© Funcom / DayOne MPM

Korte inhoud: Je speelt een gestrande overlever op een Arrakis zonder Paul Atreides. In deze alternatieve tijdlijn kreeg Lady Jessica een dochter, waardoor Huis Atreides nooit viel en een Oorlog der Moordenaars tegen Huis Harkonnen losbarstte. Je zoekt water, bouwt een schuilplaats, maakt wapens en ontsnapt aan zandwormen, terwijl je ontdekt waar de verdwenen Fremen gebleven zijn. Onderweg kies je zijde in het conflict. De game bevat een volwaardige singleplayermodus met het slot van Boek Één.

Het sterkste wapen van het spel is de sfeer. Arrakis ziet er hier niet uit als een lege zandbak maar als een vijand met een eigen wil. Overdag glip je van schaduw naar schaduw, voor een zandstorm sprint je naar je basis, en wanneer de DualSense trilt omdat er iets onder de duinen op je afkomt, krijg je kippenvel. Dat tegen een achtergrond die er met Unreal Engine 5 bij momenten absurd goed uitziet: een maan die half het scherm vult, hitte die boven het zand flikkert, een zandworm die uit het duister opdoemt. Regisseur Denis Villeneuve en zijn Dune (2021) hebben hier duidelijk hun sporen nagelaten, al ontbreekt de pompeuze donder van Hans Zimmer in de muziek. De score zet toch op de juiste momenten aan en de radiozenders met propaganda en retromuziek zorgen voor een eigenzinnige knipoog.

Even indrukwekkend is hoe vlot het allemaal draait. Op PS5 haalt de Performance-modus een stabiele 60 beelden per seconde, laadtijden stellen weinig voor en tijdens mijn sessies zag ik amper problemen. De menu’s hebben ook een update gekregen en inventaris beheren met een controller gaat verrassend vlot, al hapert de overgang van tutorial naar vrije speelwereld. Plots krijg je een lijst opdrachten voorgeschoteld en moet je zelf uitzoeken wat echt belangrijk is. Op zo’n moment voel je je even een verdwaald schaap in de woestijn. Let wel, je kan héél véél in dat game, tot zelfs een gigantische 4 verdiepingen villa neerpoten met meubilair, aangepaste belichting, decoratieve elementen en kunstwerken.

De gevechten zijn misschien het enige struikelblok ook al voelt alles kort op de bal, gevaarlijk en responsief. Je duikt weg achter dekking, prikt met je mes door een holoschild en zoekt na verloop van tijd zelf bandietenkampen op, gewoon omdat het kan. De klassen geven je echte keuzes. Met de Mentat zet je een geschutstoren neer, met de Trooper wip je met een enterhaak naar de sluipschutter in de verte. Ook het verzamelen valt mee: je scant, snijdt met een laser en je buit rolt binnen. Dat klinkt banaal, maar het scheelt een hoop tijd die je anders kwijt bent aan eindeloos boompjes beuken. Toch zijn de gevechten nogal basic.

Helemaal onschuldig is het spel natuurlijk niet. Het blijft een lus van grinden, craften en weer grinden, en wie een allergie heeft aan skilltrees en grondstoffenjacht, gaat ook hier vroeg of laat zweten. De stijl is voorts hardnekkig MMO: opdrachten zijn vaak afvinkwerk, en de eigen personagemodel ziet er in cutscenes uit als iemand die per ongeluk in een filmset beland is. De keuze tussen Atreides en Harkonnen doet bovendien opvallend weinig pijn. Wandel je als Atreides door Harkonnengebied, dan krijg je hooguit een snedige opmerking en een duurder prijskaartje. Dat is een gemiste kans in een verhaal dat draait om verraad.

© Funcom / DayOne MPM

En dan is er het Dune-probleem. Het spel gooit met termen en afkortingen alsof elke speler de boeken van buiten kent. Wie de diepere thema’s van Frank Herbert zoekt, religie, macht en politieke uitbuiting, vindt vooral systemen in plaats van filosofie; de alternatieve tijdlijn dient eerder de gameplay dan het idee. Ik vind dat niet erg, zolang je het spel als een spel bekijkt en niet als een heilig boek. Prettig is dat de NPC’s onwetende spelers af en toe afsnauwen, wat een sympathieke vorm van wrijving oplevert.

Wat de PS5-versie echt de moeite waard maakt, is de singleplayer. Alles zit erin, taksen zijn weg, de straffen bij overlijden zijn milder en je kan de moeilijkheid tot in de details bijsturen. Samen spelen kan nog altijd, maar dan start je met een nieuw personage. Precies daarom loont het nu om in te stappen, zeker nu de PC-versie dankzij een flinke korting tot 8 oktober goedkoper is en Dune: Part Three (2026) op 18 december de bioscopen nog eens vol met zandwormen zet. Dune: Awakening is geen meesterwerk dat het genre heruitvindt, maar het is wel het beste excuus dat ik ooit kreeg om een survivalspel een kans te geven. Het zand schuurt, het water is schaars en de worm blijft aan je gedachten knagen; toch kom je steeds weer terug. Zo hoort Arrakis te voelen.

Dune: Awakening is vanaf 17 september 2026 beschikbaar met vroegtijdige toegang op PlayStation 5 en XBOX, voorafgaand aan de officiële release op 22 september. Iedereen die de Deluxe- of Ultimate-editie heeft gekocht, heeft toegang. Schaf een van deze edities aan en begin nu aan je avontuur op Arrakis. Voor pc-spelers is Dune: Awakening nu verkrijgbaar met 50% korting, de hoogste korting die de game ooit heeft gekregen. Hier is de officiële site van de game.