Clayface en de geboorte van DC’s eerste horrorfilm

Het DC-universum heeft je al overspoeld met capes, kosmische wezens en kaakloze superhelden die de wereld redden met een knipoog naar de camera. Maar nu komt Clayface (2026) aangewaaid, en dat is een heel ander verhaal. DC Studios gooit het roer radicaal om en maakt zijn allereerste echte horrorfilm, gepland voor 23 oktober 2026, net op tijd om je Halloween grondig te verpesten. Welkom in een DCU dat niet meer netjes in het gareel loopt.

© DC Comics

Korte inhoud: Het verhaal draait om Matt Hagen (Tom Rhys Harries), een veelbelovende acteur wiens gezicht door een gangster wordt verminkt. Als laatste reddingspoging klopt hij aan bij de wetenschapster Caitlin (Naomi Ackie), die zijn lichaam omvormt tot klei. Wat aanvankelijk een wonder lijkt, ontspoort al snel volledig: Hagen kan voortaan elke gedaante aannemen, maar verliest daarbij zijn identiteit, zijn menselijkheid en zijn verstand. Het is een oorsprongsverhaal met een mislukt schoonheidsoperatietje als vertrekpunt en een monster als eindpunt; ingebakken in trauma, verlies en de wrange ironie van iemand wiens hele leven draaide om hoe hij eruitzag.

De man achter de camera is niemand minder dan James Watkins, de Brit die eerder bewees dat hij horrorfans iets te bieden heeft met Eden Lake (2008), The Woman in Black (2012) en de remake van Speak No Evil (2024). Watkins is niet het type dat je toestopt met verrassingen en jump scares. Hij trekt je langzaam mee de duisternis in, of je wil of niet. Dat hij uitgerekend dit project mag leiden, is geen toeval maar een doordachte keuze. Voor een film die aanschuurt bij de body horror van David Cronenberg en Coralie Fargeat’s The Substance (2024), heb je iemand nodig die ongemak kan laten gisten als oud brood in een vochtige kelder.

En het script? Dat begon als een geesteskind van Mike Flanagan; de man die je al jaren slapeloze nachten bezorgt via The Haunting of Hill House (2018), Midnight Mass (2021) en The Fall of the House of Usher (2023). Flanagan is geen gewone horrorschrijver: hij geeft zijn monsters een ziel, laat zijn slachtoffers menselijk lijden en vermijdt goedkope gore als een veganer een slagerij. Zijn Clayface-script was zo overtuigend dat DC Studios-baas James Gunn publiekelijk toegaf dat hij helemaal niet van plan was een Clayface-film te maken, totdat hij dat script las. Daarna werd het script verder bijgeschaafd door Hossein Amini, de schrijver van Drive (2011), die toevallig al eerder met Watkins samenwerkte. Twee scenaristentitanen, één heerlijk beklemmend scenario: het belooft wat. Flanagan zei dat de afleveringen met Clayface uit de Batman-animatieserie zijn inspiratiebron waren, en dat stelt me eigenlijk gerust.

De hoofdrol is weggelegd voor Tom Rhys Harries, een Welshe acteur die de meesten kennen uit White Lines (2020) en The Gentlemen (2019), maar die nu echt groot gaat. Na een uitputtende castingmarathon waarbij grote namen als Jack O’Connell en George Mackay de revue passeerden, viel de keuze uiteindelijk op Harries. Als je de teaser ziet, snap je meteen waarom. Die knap kijkende kop die in slow motion vervormt, zonder ogen, zonder neus, met een mond die wegsmeldt als was: dat is lichaamsvervreemding van het zuiverste soort. Gunn prees hem de hemel in en ook castgenoot Eddie Marsan liet zich ontvallen dat Harries een “verbazingwekkende prestatie” neerzet. Marsan, een veteraan die al met Martin Scorsese, Steven Spielberg en Guy Ritchie werkte, gooit niet zomaar zulke woorden in de rondte. Naast Harries vervolledigen Naomi Ackie – gekend van Star Wars: The Rise of Skywalker (2019) en Mickey 17 (2025) – als de ambitieuze wetenschapster Caitlin, en Max Minghella als John, een detective én verloofde van Caitlin die de steeds intenser wordende band tussen zijn vriendin en de verminkte Hagen met groeiende argwaan bekijkt, de rolverdeling. Marsan zelf speelt een nog niet nader omschreven personage, terwijl ook David Dencik deel uitmaakt van de cast; een naam die elke kijker van McMafia of The Girl with the Dragon Tattoo (2011) onmiddellijk doet rechtop zitten.

De productie brengt bovendien twee werelden bijeen die normaal naast elkaar bestaan: die van producent Matt Reeves, de man achter het inktzwarte The Batman (2022), en die van James Gunn en zijn co-CEO Peter Safran, de architecten van het nieuwe DCU. Clayface staat los van Reeves’ eigen Batman-universum, maar het gegeven dat hij mee aan de knoppen draait, geeft de film een extra laag geloofwaardigheid. Safran zelf sprak al over een film in de geest van Cronenberg en Fargeat; en als dat geen belofte is, weet ik het ook niet meer. Wat dit project zo opvallend maakt, is niet alleen de kwaliteit van het talent dat erbij betrokken is, maar ook de moed van DC Studios om dit überhaupt te doen. Clayface is geen Superman, geen Batman, geen Wonder Woman; het is een tweede-orde schurk die voor het brede publiek grotendeels onbekend is, ook al stamt hij al uit 1940 en verscheen hij eerder in animatiereeksen via stemmen als die van Ron Perlman. Een R-rated horrorfilm bouwen rond zo’n figuur, hem bovendien inbedden in een universum waar net Superman vrolijk door de lucht vloog, vergt lef. Of roekeloosheid. Gunn heeft alvast laten weten dat Clayface chronologisch vóór alle andere DCU-films en -series speelt, wat het verhaal een soort grimmige prequel-sfeer geeft: dit is Gotham voordat iemand er zelfs maar aan dacht dat er een held zou komen.

Of Clayface de lofbeloften kan waarmaken, valt uiteraard nog te bezien. De film is pas klaar op 23 oktober 2026. Maar de eerste beelden zijn veelbelovend: een schrijver wiens scripts emotioneel gewicht hebben als een betonblok, een regisseur die ongemak als kunstvorm behandelt, een hoofdrolspeler die letterlijk van gedaante verandert en een productieteam dat de film niet behandelt als een commercieel uitvalsproduct maar als een artistieke statement. In een tijdperk van superheldenmoeheid zou Clayface weleens het bewijs kunnen zijn dat je ook met modder iets moois – of iets heel, heel lelijks – kan maken.