Nightborn (2026) ***½ op het BIFFF

Er zijn films die je met een glimlach de zaal verlaat, en er zijn films waarbij je jezelf afvraagt of je ooit nog een kind wil. Nightborn (2026) valt duidelijk in de tweede categorie. De Finse regisseuse Hanna Bergholm heeft met haar tweede langspeelfilm opnieuw bewezen dat ze horrorgenre als therapiesessie gebruikt; maar dan eentje waarbij de therapeut ook even een bijl in je rib slaat. De film was woensdag te zien op het BIFFF en is één van de kanshebbers voor een prijs.

© BlueLight

Korte inhoud: Saga (Seidi Haarla) en haar Britse man Jon (Rupert Grint) verhuizen naar het vervallen Finse plattelandshuis van Saga’s grootmoeder, diep in een bos waar de bomen zwijgzamer zijn dan de buren. Ze dromen van drie kinderen en een gerenoveerde boerderij. Wat ze krijgen is een baby met een harige rug, een voorliefde voor bloed en een huilstem die klinkt als een gierende kettingzaag om drie uur ’s nachts. Saga raakt er stilaan van overtuigd dat haar kind iets bovenaards en kwaadaardigs is; iedereen rondom haar denkt dat ze gewoon oververmoeid is. Spoiler: ze heeft gelijk.

Bergholm heeft met haar debuut Hatching (2022) al bewezen dat ze vrouwelijke lichamen en familiedisfunctie met elkaar kan verweven tot iets dat je tegelijkertijd wil lachen en wegkruipen. Nightborn is in wezen hetzelfde recept, maar met iets meer folklore en iets minder originaliteit. De metaforen liggen zo dik bovenop de film als hagelslag op een boterham: de baby die alles opzuigt, de moeder die niet geloofd wordt, de vader die er gewoon naast staat te kijken. Dat voelt soms wat gemakzuchtig, alsof Bergholm weet dat haar publiek het wel snapt en dus de finesses achterwege laat. Toch slaagt ze erin een toon te vinden die even griezelig als grappig is, met scènes die je tegelijkertijd doen rillen en gniffelen.

Haarla is overduidelijk het hart van de film. Haar Saga is een vrouw die langzaam afbrokkelt onder het gewicht van een moederschap dat niemand haar had beschreven; en dat ook letterlijk niemand haar gelooft. Ze gooit zich volledig in de rol, van uitgeputte ‘nieuwe mama’ tot iemand die haar kind koeien-bloed bijbrengt als een soort alternatief voedingsadvies en omdat het kind daar kennelijk beter op gedijt dan op moedermelk. Dat de camera amper het gezicht van de baby toont is een slimme keuze: het houdt de grens tussen waanidee en werkelijkheid bewust vaag, en legt alle nadruk op Haarla’s expressieve gezicht. Hetzelfde was trouwens het geval in de klassieker Rosemary’s Baby (1968). Pirkko Saisio als Saga’s koele, lichtelijk verveelde moeder steelt ook een paar scènes. Ze speelt het soort vrouw dat bij een bloedende tepel laconiek zegt dat zij dat ook gehad heeft en dat het overgaat.

En dan is er Grint. Als je ooit getwijfeld hebt of de man die Ron Weasley speelde meer kon dan verbaasd kijken, dan levert hij hier bewijs dat hij ook uitstekend kan spelen als een welmenende echtgenoot die het probleem gewoon niet ziet. Jon is de personificatie van mansplaining-ouderschap: hij gelooft zijn vrouw niet, hij lost niks op, en hij kijkt er lekker naast terwijl zijn vrouw zich in bochten wringt. Grint speelt die passieve blindheid met verrassend veel subtiliteit; zijn Jon is niet hatelijk, gewoon jammerlijk, wat eigenlijk erger is.

Vergelijkingen met Rosemary’s Baby zijn onvermijdelijk en Bergholm speelt er zelfs mee. Maar waar Roman Polanski’s klassieker zijn kracht haalde uit de verstikkende normaliteit, kiest Nightborn voor een sprookjesachtige, licht gesublimeerde wereld die consequent een tikkeltje te perfect aanvoelt. De productieonwerping van Kari Kankaanpää en de sprookjesachtige cinematografie van Pietari Peltola maken van het Finse bos een plek die tegelijk aantrekkelijk en dreigend is; de soort plek waar je grootmoeder je voor waarschuwde en waar je als kind toch naartoe ging. Die visuele coherentie is een van de sterkste troeven van de film. Minder sterk is hoe de humor soms de spanning doorknipt op momenten dat je net volledig meegesleurd was in de nachtmerrie. De film lijkt soms zelf niet goed te weten of het een bloederige volkse horror wil zijn of een darkly comic familiedrama en dat twijfelmoment voelt men in de zaal.

Toch is Nightborn een film die blijft hangen, niet zozeer omwille van de schrikeffecten, maar omwille van wat hij zegt over moederschap, geloof en de manier waarop vrouwen systematisch niet serieus genomen worden; zelfs als hun kind letterlijk bloed zuigt. Bergholm heeft iets gemaakt dat minder scherp is dan Hatching, maar dat zijn doel – het taboe rond moeilijk moederschap openbreken met gore en zwarte humor – ruimschoots haalt. Nightborn is geen meesterwerk, maar het is wel de film die je stiekem wil laten zien aan iedereen die ooit gezegd heeft dat een baby krijgen “het mooiste is dat je kan meemaken”. De film kregen we te zien op 8 april 2026.