De FilmBlog

Regisseur Paul Greengrass (The Bourne Supremacy, The Bourne Ultimatum) en acteur Matt Damon bundelen opnieuw de krachten voor een kick-ass-actieprent. Het gaat niet over Jason Bourne 4 (2011), maar wel over een gelijkaardig verhaal van een cia-agent die in Bagdad het fijne wil weten over mogelijke massavernietigingswapens.

Hoewel het om twee talentvolle filmmakers gaat hoop ik dat Damon en Greengrass niet vervallen in een soort copy-paste van de Bourne films. Green Zone (2010) is gebaseerd op het boek van The Washington Post journalist Rajiv Chandrasekaran, en het scenario is van de hand van Brian Helgeland (Robin Hood, The Taking of Pelham 1 2 3, Man on Fire, Payback).

Korte inhoud: Enkele Amerikaanse CIA-agenten onder leiding van Roy Miller (Matt Damon) gaan in de Irakese woestijn op zoek naar massavernietigingswapens. Ze krijgen daarbij het gezelschap van een buitenlandse correspondente, Lawrie Dayne (Amy Ryan). Terwijl ze van het ene gevaar in het andere tuimelen, komt er heel wat geheime informatie aan het licht. Miller bekijkt de situatie nu vanuit een andere ooghoek en beseft dat het doel van de missie op de helling staat.

De titel van de film verwijst naar de Groene Zone of Internationale Zone. Dit is een gebied van zo'n 10km² in het centrum van Baghdad. Het gebied er rond staat bekend als de Rode Zone (Red Zone) en wordt als minder veilig beschouwd. Voor de Irakoorlog van start ging, bevonden zich in de Green Zone enkele paleizen van Saddam Hoessein, enkele ministeries en militaire bases. Na de invasie van de Amerikanen werd een groot deel van de gebouwen vernield, andere gebouwen kwamen leeg te staan. Het gebied wordt hevig bewaakt en is afgezet met prikkeldraad en andere barrières.

Bij het bekijken van de trailer heb je heel wat moeite om niet te denken aan de Bourne films. Het lijkt bij momenten of Jason Bourne zich heeft ingelijst bij het leger. En of het nog niet genoeg was horen we ook de muziek van Moby op de klankband. Greengrass heeft voor deze film in ieder geval beroep gedaan op een Director of Photography die niets te maken heeft van de Bourne-franchise. Barry Ackroyd heeft eeder gewerkt voor Greengrass op United 93 (2006) en heeft voor Point Break regisseuse Kathryn Bigelow ook al in Irak gefilmd voor The Hurt Locker (2008).

In Green Zone zien we ook nog Jason Isaacs, Greg Kinnear en Brendan Gleeson opduiken. Op 23 juni 2010 zou de film in onze zalen moeten draaien.

De aanslag van 9/11 is ondertussen al ver genoeg verwijderd om kritische films over 'The War on Terror' op het publiek los te laten. In het begin waren er voornamelijk getrouwe weergaves van de aanslag. Geslaagde projecten zoals United 93 (2006) en minder geslaagde films als World Trade Center (2006). Michael Moore was de eerste die de oorlog bekritiseerd.

Maar inmiddels, met de presidentsverkiezingen aan de deur, ligt de weg misschien vrij voor "unpatriotic 9/11 movies". Robert Redford met Lions for Lambs (2007), Marc Munden met The Mark of Cain (2007), Brian de Palma met Redacted (2007) en uiteindelijk Gavin Hood met Rendition (2007).

Gavin Hood kon indruk maken tijdens de Oscars met zijn film Tsotsi (2005), een beetje politiek engagement lijkt aan hem wel besteed. Rendition betekent uitlevering, 'extraordinary rendition' staat ook voor kidnapping en hardhandig ondervragen van mensen. Jawel, ik heb het moeten opzoeken. In de film zien we bekende koppen opduiken zoals Meryl Streep, Jake Gyllenhaal, JK Simmons en Reese Witherspoon.

Korte inhoud: Na een conferentie in Zuid-Afrika reist de Egyptisch-Amerikaanse Anwar El-Ibrahimi (Omar Metwally) terug naar zijn gezin in Chicago. Zijn vrouw Isabella (Witherspoon) staat echter tevergeefs met hun zoontje op hem te wachten op de luchthaven. Bij een bomaanslag ergens in Noord-Afrika is per ongeluk een CIA-agent omgekomen en Corrine Whitman (Streep) van de antiterreur unit van de CIA is koortsachtig op zoek naar een verdachte. Die wordt gevonden in Anwar, ook al is het bewijs erg mager. Tijdens een tussenlanding is hij opgepakt en naar Noord-Afrika gevlogen om gemarteld te kunnen worden bij zijn ondervragingen. Het toezicht wordt overgelaten aan de onervaren CIA analist Douglas Freeman (Gyllenhaal), die als enige agent in de buurt is. Intussen heeft Isabella de hulp van Alan Smith (Peter Sarsgaard) ingeroepen. Als rechterhand van Senator Hawkins (Alan Arkin) zet hij al zijn politieke macht in om Anwar terug te vinden. Is zijn invloed sterk genoeg om Corrine tot andere gedachten te dwingen of kan Isabella alleen nog hopen op hulp uit onverwachte hoek? Bekijk hier de HQ trailer.

Of Amerika klaar is om de harde realiteit in het gezicht te staren en toe te geven dat ook zij niet onschuldig is, zal binnenkort duidelijk zijn. De film heeft al wat prijzen in de wacht kunnen slepen, maar de grote prijzen moeten nog volgen. Wij Europeanen zullen met deze film uiteindelijk een zucht slaan dat we nu ook eens de andere kant van de medaille mogen zien in een fictiefilm. Of het scenario zal meevallen valt nog af te wachten, gezien Kelley Sane nog een groentje is in Hollywood. Maar met deze regisseur en deze cast zit deze film al goed. De film zal bij ons uitkomen op 9 januari 2008.

Het jaar 2006 loopt op zijn laatste beentjes en de eindejaarslijstjes zullen binnenkort overal hun intrede doen. Dit jaar was eigenlijk geen slecht jaar voor de cinema. Er zaten heel wat verrassende films, maar ook een pak teleurstellingen, en dan vooral bij regisseurs waarvan je grootse dingen verwacht.

Een aantal films hebben het lijstje niet gehaald voor de simpele reden dat ik ze nog niet heb gezien. Ik denk dan aan The Queen (2006) van Stephen Frears, Pan’s Labyrinth (2006) van Guillermo del Toro en The Departed (2006) van Martin Scorsese.

Voor deze 9de editie van de Movie Blog Talk bouwen de skynetblogjes een brug naar de niet-skynet filmblogjes. BlogTalk-leden Lachesis, Kinofreunde en Sine zullen later op de maand hun lijstje on-line zetten. De BlogTalk-leden die vandaag hun top 10 kenbaar zullen maken zijn Karen, Tagoean en Mike. Hier is mijn Top 10, reacties zijn welkom in de commentaren:

10. Inside Man (2006) Spike Lee
Inside Man is al bij al een knappe mainstream film van Spike Lee. Er steken een aantal schoonheidsfoutjes in zoals onlogische plotwendingen (de bankeigenaar controleert/ledigt zijn kluis niet na de overal, ook al wordt beweerd dat niets werd gestolen, … ), bedenkelijke motieven (was het nu voor de diamanten of uit wraak voor wat er is gebeurd tijdens de Holocaust?) en bizarre situaties (rioleringen openbreken zorgt voor immense stankverspreiding en had gemakkelijker kunnen vervangen worden door een paar plastiek zakken en flessen, de leeftijd van de bankeigenaar, …). Hoe dan ook heeft de film een interessante premisse, een talentvolle cast, knappe regie en geweldige dialogen. Inhoudelijk ging de film niet echt diep, maar het was gewoon een fun-ride die zeker voor herhaling vatbaar is.

9. The Devil's Rejects (2005) Rob Zombie
Zelden zo een efficiënte horrorfilm gezien als deze The Devil's Rejects. Toen ik eerst van de film hoorde dacht ik dat het een soort exploitation film ging worden van geen enkel belang, maar toen ik hem zag op het Filmfestival van de Fantastische Film in Brussel heb ik er met volle teugen van genoten. Het is geen meesterwerk maar vergeleken met die beerput van afschuwlijke slechte horrorfilms (When a Stranger Calls, See No Evil, Silent Hill), horrorsequels (The Grudge 2, TCM: The Beginning) en horrorremakes (The Wicker Man, The Omen) – die ik uit principe niet in mijn lijstje wou vermelden maar kijk ik doe het toch – is deze film een echte verademing. Het is in ieder geval een prent die slechts een kleine minderheid zal bekoren, maar het is voor mij nu al een classic.

8. Superman Returns (2006) Bryan Singer
Iedereen had torenhoge verwachten bij Superman Returns en deze verwachtingen zijn grotendeels ingelost. Acteur Brandon Routh is meer dan bekwaam, zelfs iets te bekwaam als je de grafisten mag geloven die de golving in zijn broekje moesten gladstrijken. Op vlak van reboots vond ik Batman Begins iets overtuigender, maar deze aanpak is meer dan verdienstelijk te noemen.

7. Little Miss Sunshine (2006) Jonathan Dayton & Valerie Faris
Ik heb nog maar pas Little Miss Sunshine gezien en ik was meteen onder de indruk. Debuutfilms zijn vaak momenten van vernieuwing en om eerlijk te zijn kijk ik steeds meer uit naar films van nieuwe cineasten dan naar prenten van oude bekenden. De film is niet zozeer vernieuwend te noemen maar slaagt wel volledig in zijn opzet. Knappe dialogen en een fijne mix tussen drama en absurde humor.

6. Taxidermia (2006) György Pálfi
De Hongaarse Taxidermia is een aanval op de goede smaak en tezelfdertijd een fascinerende prent die je meesleurt in de dolkomische en gruwelijke onderbuik van de maatschappij. Het is één ding om de doorgesneden oogbol van Luis Buñuel’s Un Chien Andalou (1929) te zien, een ander om deze film te doorstaan zonder ook maar eens het hoofd weg te draaien. Maar dat wordt grotendeels mogelijk door de slimme regie en de uitstekende beeldvoering.

5. Babel (2006) Alejandro González Iñárritu
Alejandro González Iñárritu is een fascinerende regisseur die ons met deze Babel 2 uur lang aan het scherm gekluisterd houdt. Elk puzzelstukje steekt zo mooi in elkaar dat je je niet veel kopzorgen maakt over het uiteindelijke plot en het thema van de film. Er is één taal die alles verbind met elkaar, de universele taal van geweld. Voor mij een ambitieuze en geslaagde prent.

4. Casino Royale (2006) Martin Campbell
Ik had er eigenlijk niet zoveel van verwacht en de verrassing was immens toen ik Casino Royale te zien kreeg. Daniel Craig is meer dan overtuigend en voor de eerste keer verlang ik niet meer naar die goede oude tijd van Sean Connery. Deze menselijke, beetje sadistische, intelligente, sluwe, sterke en arrogante James Bond maakt het personage relevant en bijzonder aantrekkelijk. Back to basics for the 007 franchise, and I like it!

3. Thank You For Smoking (2006) Jason Reitman
Thank You For Smoking is opnieuw een bijzonder knappe debuutfilm met een dolkomische satire van een tabaks spin doctor die dagelijks liegt, bedriegt en manipuleert en dit alles met de glimlach en de charmes van een gentleman. Je zult met deze film lachen met moreel verwerpelijke ideeën, maar het is in geen geval schadelijk voor de gezondheid, integendeel.

2. Children of Men (2006) Alfonso Cuarón
Children of Men met Clive Owen leek op een soort vervelende runaway-movie, maar dat is het dus niet. De personages moet vluchten maar doen dit op een nooit eerder geziene manier. De spanning blijft aanhouden van het begin tot het einde en zuigt je in een apocalyptische toekomst die schrikwekkend echt lijkt. Het is trouwens meteen ook de eerste science-fiction film die het niet moet hebben van robots en speciale effecten om een adembenemende film te maken. Children of Men is relevante entertainment die we veel te weinig zijn op het witte doek.

1. United 93 (2006) Paul Greengrass
United 93 is wat mij betreft de beste film van het jaar, met een totaal onbekende cast en een verhaal die eigenlijk heel moeilijk te vertellen was. Deze onrustwekkende en claustrofobische film is zo "echt" dat je het gevoel hebt om naar een documentaire te kijken, maar dat maakt alles zo intens en is zeker de beste 9/11-film tot nu toe. Regisseur Paul Greengrass, die bekend is van zijn mainstream The Bourne Supremacy, heeft geen polemiek willen maken tussen Moslims en westerlingen, of een politiek statement willen brengen, maar eerder de twee gemeenschappen proberen samen te brengen met hun motieven en angsten. Hij overstijgt zichzelf en brengt een zenuwslopend, aangrijpend en hyper-realistisch beeld van het gebeuren. Als ik denk aan 9/11 dan denk ik aan de vliegtuigen in de Twin Towers en aan deze film.

10. Miami Vice (2006) Michael Mann
Laat ik meteen zeggen dat Miami Vice geen afschuwelijk slechte film is, maar de ontgoocheling was dermate groot dat ik hem toch even moet vernoemen. Deze vrijwel actieloze-prent is niet meer dan een dure modeshow voor snelle speedboten, coole vliegtuigen en zware vuurwapens. Visueel verbluffend maar inhoudelijk al even boeiend als gras zien groeien tussen de straatstenen. Nochtans waren Colin Farrell en Jamie Foxx best wel ok, en bepaalde actie-sequenties verdienen echt wel een betere film.

9. The Black Dahlia (2006) Brian De Palma
Mijn andere grote teleurstelling van 2006 was De Palma’s The Black Dahlia, gebaseerd op het werk van James Ellroy. Als je iets wil weten over de Black Dahlia raad ik jullie Ellroy’s non-fictie boek My Dark Places aan. Deze film maakt er zowaar een vreselijk zooitje van en het is pijnlijk om te zien hoe de regisseur van Scarface, Dressed to Kill, Body Double en The Untouchables zichzelf hopeloos plagieert, maar nog niet aan de knieën komt van zijn vorige werk. Met een voice-over stem die maar geen minuut zijn bakkes kan houden, personages die geen enkele emotie uitstralen, een verhaal die heel losjes aan elkaar hangt, is deze film een thriller die op geen enkel moment echt griezelig of schrikwekkend is. Zelfs de erotiek die we van De Palma gewend zijn, is al even onderkoeld als de acteerprestaties van Josh Hartnett, Scarlett Johansson, Aaron Eckhart, Hilary Swank en Mia Kirshner. Het lijken wel studentjes op een kostumeerbal. Terwijl Femme Fatale (2002) van De Palma niet meer dan een burleske was, vervalt hij deze keer met beide voeten ongewild in de mooi gefotografeerde en gestileerde camp. De enige scène van belang is de moord-scène op een gigantische wenteltrap, met een fascinerende montage van intrige, geometrie en tijd, die als het ware uit een “echte” De Palma film is gerukt en die een glimp verschaft van wat The Black Dahlia had kunnen zijn.

8. Basic Instinct 2 (2006) Michael Caton-Jones
Deze film had de terugkeer van Sharon Stone moeten bevestigen, maar deze Basic Instinct 2 heeft zonet haar kist met zware klinknagels dicht geslagen. De enige pathetische reden om deze film uiteindelijk te zien is om Sharon Stone haar benen te zien kruisen, wel zelfs dàt zit er niet in.

7. Running Scared (2006) Wayne Kramer
De twee uur durende Running Scared is de soort pretentieuze geweldfilm, met een regisseur die nauwelijks weet waar hij met al die platvloerse scènes naar toe wil. Het doet je trouwens afvragen waarom je niet die losbollige slapstick college komedie had gehuurd in de viodeotheek. Films waar je je verstand op nul moet zetten kan een goede ontspanning zijn, maar deze film bewijst dat ook hier grenzen aan zijn. Running Scared met Paul Walker in de hoofdrol, zit boordevol aangebakken extremen, overdreven buitensporigheden en pijnlijke stereotypen in een wereld gevuld met pooiers, hoertjes, maffiosi, onderdanige vrouwelijke slaafjes, daklozen, seniele ouderen, monsterachtige pedofielen, crack-heads en corrupte flikken. Er bestaat hiervoor zeker wel een publiek, maar daar hoor ik dus niet tussen.

6. The Fast and the Furious: Tokyo Drift (2006) Justin Lin
Beeuuuugghhhh. I need another bucket. Van The Fast and the Furious: Tokyo Drift moet je kotsen, zover is duidelijk, en dit heeft niets te maken met de snelheid van die wagens.

5. The Covenant (2006) Renny Harlin
OMG! Horrorfilms kunnen slecht zijn, maar The Covenant legt de lat van mediocriteit zo laag dat zelfs een insect met een filmcamera niet slechter kan doen. Deze film is de reden waarom mensen oogleden hebben. In dit genre is The Lost Boys (1987) nog steeds onovertroffen en gezien de competitie zal dit nog voor een lange tijd het geval zijn.

4. Bandidas (2006) Joachim Roenning & Espen Sandberg
In Bandidas lopen Penélope Cruz en Salma Hayek rond in sexy corsets en vuurwapens, maar geloof me, deze film willen jullie NIET zien.

3. Underworld: Evolution (2006) Len Wiseman
Underworld 2: Evolution deed het behoorlijk goed aan de box-office en is meteen ook het bewijst dat de massa niet altijd een parameter voor goede smaak is. Len Wiseman is geen slechte regisseur, maar een groot regisseur is hij evenmin.Underworld 2 is een samenraapsel van stunts en speciale effecten. En naar het schijnt zou er tussen al die visuele crap ook nog een verhaal steken en personages van enig belang. Helaas is dat zo moeilijk te zien wanneer je vinger de neiging heeft om onophoudelijk op de fast-forward knop te duwen. Kate Beckinsale had misschien beter gestopt na de eerste film, maar toen werd ze verliefd op Len Wiseman en zoals jullie allen weten: liefde is blind, stekeblind.

2. Ultraviolet (2006) Kurt Wimmer
Ik ben zelf verzot op Cremaster art, maar Ultraviolet is zo slecht dat je zelfs van dit niet meer kan genieten. De film is zelfs zo achterlijk dat je gemakkelijk met een paar vrienden onophoudelijk in een schaterlach kan vallen. En dit is misschien ook de enige noemenswaardige kwaliteit van deze prent, buiten de schoonheid van Milla Jovovich. Ultraviolet is ultra-dom, ultra-incoherent en vooral ultra-belachelijk.

1. The Da Vinci Code (2006) Ron Howard
The Da Vinci Code is Hollywood op zijn meest verderfelijke en verdient zonder verpinken deze eerste plaats als de slechtste film van het jaar. De prent is geen intelligente code-breaker, maar verlaagt zijn inhoud tot het niveau van schelvissen en invertebraten, door alles 5 keer te herhalen om er zeker van te zijn dat de toeschouwer zou weten wie Maria Magdalena en Jezus wel is. Afschuwelijk slecht acteer- en regiewerk die je doet afvragen waar al dat geld en talent naar toe is. Op vlak van ontgoochelingen zal deze film nog een paar jaar blijven nazinderen, vrees ik.

***Related Posts***
29/12/2011: Top 10 Best & Worst Movies of 2011
30/08/2011: Top 10 Worst Movies of 2010
29/12/2010: Top 10 Best Movies of 2010 (Karen)
23/12/2010: Top 10 Best Movies of 2010
06/01/2010: Top 10 Best & Worst Movies of 2009
26/12/2008: Top 10 Best & Worst Movies of 2008
22/12/2007: Top 10 Best & Worst Movies of 2007
16/12/2006: Top 10 Best & Worst Movies of 2006
23/12/2005: Top 10 Best & Worst Movies of 2005

In een reactie op de commentaar van caligula in de 300 post over historisch correcte films wil ik hier ook even kort de hetze bespreken rond de nieuwe Mel Gibson film, Apocalypto (2006), die zoals voorspeld helemaal bovenaan de box-office staat en nieuwe releases als Blood Diamond (2006) en The Holiday (2006) achter zich laat.

Inderdaad, het publiek heeft de racisme-rel rond de acteur al snel vergeten en ingeruild voor de Kramer-rel van Seinfield acteur Michael Richards en het dodelijk ongeval van Prison Break acteur Lane Garrison die iets te diep in het glas had gekeken alvorens achter het stuur van zijn sportauto te kruipen.

De trailer van Apocalypto zag er uit als een standaard exotische-actie-avonturen prent en indien ik de film had gezien (vanaf 17 januari 2007 bij ons in de bioscoop) had ik me niet veel bekommerd over de "historische correctheid" van zijn inhoud. Niet zozeer omdat Mel Gibson regisseert, maar wel omdat 'historische films' nu eenmaal geen historische correcte weergave zijn van de geschiedenis. Historische films (Alexander, Malcolm X, JFK,…), hebben in principe geen verantwoording af te leggen. Hun enige toewijding is om de toeschouwers te "entertainen" met een sterk verhaal, liefst zo dicht mogelijk bij de waarheid, de rest zijn beschouwingen in de kantlijn. Filmmakers verzinnen gebeurtenissen, ook al gebruiken ze "based upon a true story" of "based on actual events".

Dit hebben gezegd ben ik van mening dat de waarde van een 'historische film' toeneemt met de eerbied voor de accuraatheid van de gebeurtenissen en de personages. Het is tevens niet zo evident om dramatisch sterk uit de hoek te komen zonder scènes te verzinnen en personages te herschrijven. Er kan uiteraard lang over gediscussieerd worden over de graad van accuraatheid van een film en zijn desbetreffende cinematografische waarde, want er bestaan uiteraard heel wat gradaties. Er is bijvoorbeeld een groot verschil in appreciatie tussen een prent met een delicaat thema als de holocaust (Schindler's List, The Pianist) en een film over een ramp (United 93). En dan zijn er ook nog de evidente bedoelingen van de filmmakers. Dat de Titanic is gezonken is echt, maar dat Jack Dawson en Rose moesten vluchten voor een jaloerse woesteling in Titanic (1997) is zo flagrant erover dat het niet overkomt als een historische fout. Neen, de film verkoopt zichzelf als een romance/actiefilm en minder als een historische film - hoewel er ENORM veel research aan te pas kwam. Maar hoe is het dan mogelijk dat een film zoals Apocalypto, die niet zoveel verschilt van een Gladiator (2000), zo wordt belaagd met kritiek?

Na de heftige discussies over de accuraatheid van The Passion of the Christ (2004), ligt nu dus ook Apocalypto onder vuur door de academische wereld. Julia Guernsey van de Universiteit van Texas neemt het niet licht dat Gibson er een soep van maakt in een geslepen en toch wel interessant betoog, al dan niet naast de kwestie. "I hate it. I despise it. I think it's despicable," Niet alleen de menselijke offers, de geografische context en de culturele attitudes zijn niet correct, het lijkt er zelfs op dat Gibson van de basis-tijdlijn er een echt zooitje van heeft gemaakt, aldus de professor.

"It would be as though somebody did a movie on our American culture and they had Madonna and Marilyn Monroe riding in a car together, or they had a meeting of George Bush, Teddy Roosevelt and George Washington because why not condense a couple hundred or a couple thousand years?"

Aaauwtch! Dat moet hard aankomen voor Gibson, of misschien was hij er zich terdege van bewust. In ieder geval maakt de professor wel een duidelijk punt: "What is scary is that people will leave the movie thinking that because the characters were speaking Mayan there is an air of authenticity."

Ik zou zeggen, lees de uiteenzetting er maar eens op na. Bij deze ben je nog maar eens gewaarschuwd dat ook deze historische film niet historisch accuraat is en dat leraren best niet Apocalypto gebruiken in hun lessen geschiedenis over de Maya’s, laat staan dat ze eenderwelke historische film gebruiken zonder dit in zijn context te plaatsen van dramatische en marketings-doeleinden. Films breken vaak taboes maar soms sturen ze een pak vooroordelen en valse waarheden de wereld in. Als kritisch mens blijf je best op je hoede, neem het van een filmfreak aan. ;)

Update 12/01/2007: Na de joden en gay-community heeft Mel Gibson weer een nieuwe minoriteit gevonden om op te schelden, namelijk de filmcritici. De acteur-regisseur heeft dus nu uitgehaald naar kritieken dat zijn film Apocalypto een verkeerd en te gewelddadig beeld zou geven van de Mayacultuur. "Zij die de film op de rooster willen leggen zouden hun huiswerk beter moeten doen, iets wat ik in ieder geval heb gedaan", zei de acteur geërgerd tijdens de première van zijn laatste film in Mexico Stad.

Een aantal activisten in Guatemala hebben de megasters laatste film als racistisch omschreven. De Maya's zelf vinden dan weer dat de prent een clichébeeld geeft van hun cultuur.

***Related Posts***
16/09/2006: De Apocalypto trailer overtuigt
13/08/2006: Jackie Mason verdedigt Mel Gibson
06/08/2006: Mel Gibson aan de schandpaal genageld
31/07/2006: Mel Gibson praat zijn mond voorbij
01/06/2006: Apocalypto poster
29/12/2005: Apocalypto van Mel Gibson
14/12/2005: Mel Gibson wil Joodse Holocaust verfilmen
13/04/2005: Het leven van paus Johannes Paulus II verfilmd
27/11/2004: Mel Gibson produceert remake Fahrenheit 451
22/11/2004: Mel Gibson wil geen reclame voor Christus

United 93 (2006) moet één van de beste films zijn van het jaar, en misschien wel de meest onrustwekkende en claustrofobische film die je te zien zal krijgen! Je gaat naar de bioscoop met een dubbel gevoel, gezien deze gruwel nog maar een paar jaar geleden is gebeurd, maar je beleeft iets wat je niet met woorden kan omschrijven. Sommigen zullen uiteraard heel wat kritiek hebben omwille van de snelle release, en eigenlijk kan ik daar wel voor een stuk inkomen. Ik heb zelf vaak een wrang gevoel wanneer Hollywood meteen na een ramp een speelfilm wil uitbrengen. Maar regisseur Paul Greengrass overstijgt zichzelf en brengt een zenuwslopend, aangrijpend en hyper-realistisch beeld van het gebeuren.

Greengrass werkt met een camera die getuige is van de situatie en intervenieert niet als commentator. Hij toont, maar voert toch geen show op. Hij vertelt wel degelijk een verhaal (storytelling) van heldhaftige mensen in een moment van zware tragedie, maar je vergeet dat je naar een film zit te kijken. Het is tevens geen exploitatie van de aanslag, maar wel een nauwkeurig relaas van de feiten die bekend zijn. Het is bijna een academische approach die zich niet laat verleiden door al te evidente drama-sequenties. We zullen na het zien van deze rampenfilm/docudrama nooit meer vergeten was er is gebeurd, en beseffen dat de echte helden vaak in anonimiteit leven en sterven. Het waren de passagiers van United Flight 93 die hebben vermeden dat het vliegtuig crashte op het Capitool, en in hun moedig verzet herdenken we op eerbiedige manier alle slachtoffers van 9/11.

Je kan heel veel vertellen over de aanslagen van 11 september 2001. Daarom zullen er in de loop van het jaar verschillende films opduiken die elk een ander facet zullen brengen van de tragiek, zoals de versie van Oliver Stone, met World Trade Center (2006). Er zijn ook heel wat documentaires die verschijnen, en pamfletten die twijfels opvoeren bij het ganse gebeuren. Na het zien van United 93 kan je toch bepaalde zaken op een rijtje zetten en krijg je een beter perspectief van datgene wat zich in de lucht heeft afgespeeld.

Greengrass begint zijn film met een terrorist die aan het bidden is. We horen hem nog steeds bidden, terwijl we boven Manhattan zweven. Er is geen ondertiteling en de Arabische woorden zorgen voor een zekere bevreemding. Een onrustwekkend gevoel van kalmte voor de storm. Daarna duikt de film in de controletoren van de luchthaven. Het centrum waar alle informatie zal binnenstormen en meteen wordt de kloof tussen de toeschouwer en het gebeuren gedicht. De schouder-camera beweegt tussen de verschillende operators, en diezelfde bewegende camera die zo irritant was in The Bourne Supremacy (2004), is hier wel degelijk op zijn plaats. Er zijn 5200 vliegtuigen op weg naar Amerika en iedereen moet alert blijven in het FAA hoofdkwartier. De stijl van Greengrass is “documentair” en we bevinden ons als het ware temidden van het gebeuren. Er is quasi geen muziek in de film; en wat er al is van muziek (van componist John Powell), wordt deze heel zorgvuldig en efficiënt aangewend.

Er zijn geen bekende acteurs, geen Hollywood sterren, maar talentvolle televisie-acteurs (Christian Clemenson, Trish Gates, Polly Adams, David Alan Basche, Liza Colón-Zayas, Kate Jennings Grant en John Rothman), nieuwkomers (Cheyenne Jackson, Olivia Thirlby) en niet-acteurs die Greengrass perfect weet te casten en te begeleiden. De karakter-identificatie via een bekend gezicht is vrijwel onbestaand, en dit zorgt ook dat we ons vertrouwd gaan voelen met deze mensen. Greengrass heeft zelfs gebruik gemaakt van een aantal mensen die effectief betrokken waren bij het gebeuren.

Zijn film heeft een real-time gevoel. In het begin zijn er speciaal dode momenten ongebouwd met een vliegtuig die staat te wachten op een startbaan, een ander vliegtuig wordt gevuld met kerosine. Passagiers checken hun bagage in. Hier is geen plaats voor flash-backs of al te nadrukkelijke karakter-ontwikkelingen. Dat ik mij toch zo betrokken voelde met de personages verbaasde mij enorm, en dat bewijst enkel maar dat Greengrass heel goed wist hoe hij dit verhaal moest benaderen. We zien het gebeuren zich ontrollen via de ogen van de mensen bij het FAA, luchtvaartleiding in Boston, New York en Cleveland, en de militaire vleugel, NORAD. We zien hoe de ramp zich ontwikkeld en begrijpen de verwarring, communicatiestoornis en de verkeerde informatie die rond circuleert. Wanneer FAA manager Ben Sliney (die zichzelf speelt - zie foto hieronder) ten slotte het besluit maakt om het V.S. luchtruim af te sluiten, was er een zucht van steun te horen in de zaal.

Zodra de terroristen op de vlucht 93 tot actie overgaan, verlegt Greengrass zijn focus op het vliegtuig en worden we meegesleurd in een dodelijke spiraal. De dingen ontvouwen zich als een documentaire gebaseerd op de telefoongesprekken die zijn gevoerd tijdens de ramp en de krantenartikels die nadien zijn verschenen. De terroristen vermoorden een passagier en de twee piloten en draaien het vliegtuig richting Washington D.C. De passagiers werden geïntimideerd en in de staart van het vliegtuig gesjouwd. Al snel komen ze tot besef, nadat ze in contact kwamen via de telefoontoestellen met de buitenwereld, dat ze iets zullen moeten ondernemen willen ze een kans maken om deze nachtmerrie te overleven. Wat nadien gebeurt, zal je bij de keel grijpen, en je zal de tijd van de eindcredits goed kunnen gebruiken om even te bekomen van deze emotioneel geladen momenten.

De kracht van United 93 ligt niet enkel in de flarden van hoop die we krijgen van die paar heldhaftige individuen, maar vooral in de dwingende manier hoe deze film ons terug brengt naar die periode die we maar al te graag willen vergeten, maar nooit kunnen vergeten. Greengrass’ nauwlettende oog voor detail is fascinerend. Het feit dat we weten wat er zal gebeuren zijn die momenten van routine, veiligheidsvoorschriften op het vliegtuig – de maaltijd – de bediening, zo zenuwslopend en wordt de vrees voor wat komen zal des te groter. Net zoals Monica Belluci, die in Irréversible (2002) door een lange bloedrode gang stapt en wij als kijker weten dat ze zal aangerand worden, maakt datgene wat zich vooraf afspeelt enkel maar bedreigender. We kijken er naar met totaal verschillende ogen.

Maar ook de terroristen zijn niet geheel ontdaan van alle menselijkheid. Het personage van Ziad Jarrah, die vertolkt wordt door Khalid Abdalla, verklaart hij zijn liefde aan de telefoon net voor zijn vertrek. Op het vliegtuig aarzelt hij even. Juist deze aarzeling accentueert de tragiek en de absurditeit van de situatie. Maar United 93 creëert geen sympathie, maar demoniseert hen ook niet. Was hij gewoon zenuwachtig of had hij wel degelijk twijfels over wat ze in werking hadden gezet? Greengrass stelt hen vooral voor als individuen die verblind zijn door hun geloof en hun overijverige overtuigingen.

Er was veel kritiek op Greengrass bij aanvang van de film. Voornamelijk omdat hij Engels was, en niet Amerikaan. Maar alles spreekt in zijn voordeel. Hij heeft met zijn film geen polemiek willen maken tussen Moslims en westerlingen, of een politiek statement willen brengen, maar eerder de twee gemeenschappen proberen samen te brengen. Het sociale aspect dat niet was te bespeuren in The Bourne Supremacy, maar wel degelijk in Bloody Sunday (2002), zit eveneens doordrenkt in deze film. Toch is United 93 geen documentaire. Alles waarover we geen confirmatie hebben, komt uit de verbeelding van Greengrass. Maar deze invulling is nooit dominerend of moralistisch.

Kortom, United 93, is niet ver van een meesterwerk. De impact is overweldigend en de beelden brengen ook de moedigste bioscoopbezoeker meteen van zijn stuk. We hebben veel gehoord en gezien van de gebeurtenissen tijdens 9/11, maar deze prent verschaft ons een nieuwe kijk op de situatie. Eén die we niet hadden verwacht en die we nooit zullen vergeten. Niettegenstaande de snelle release zijn we toch ver genoeg van het gebeuren verwijderd om de situatie te analyseren in een bredere context. Ik heb soms heel wat kritiek op dingen die me niet bevallen, maar voor deze film heb ik niets anders dan lof. Vergeet even Superman Returns (2006) of Pirates of the Caribbean: Dead Man's Chest (2006), maar ga eerst naar United 93. Het is een harde film, maar is eveneens van onschatbare waarde, en waarschijnlijk een van de meest efficiënte en intelligente films van de laatste jaren. United 93 zal vast en zeker in de top 10 van mijn eindejaarslijstje zitten.

***Related Posts***
16/12/2006: De Beste en Slechtste Films van 2006
14/09/2006: Nieuwe 9/11 film voor Oliver Stone
24/03/2006: Eerste indrukken van de United 93 trailer
09/03/2006: Documentaire: 9/11 een leugen ?
13/02/2006: World Trade Center poster
07/01/2006: United 93 korte inhoud + teaser & poster
21/09/2005: Oliver Stone krijgt geen carte blanche voor 9/11
10/08/2005: Tsunami film
08/07/2005: Oliver Stone maakt 9/11 film

En hier kunnen we dan uiteindelijk de officiële trailer van United 93 (2006) zien, de nieuwe film van The Bourne Supremacy regisseur Paul Greengrass.

Toen ik de trailer voor het eerst zag had ik zoiets van: "wow, hoe gaan ze hier de spanning kunnen houden voor 90min." De karakters in de film lijken niet meteen interessant en plotgewijs weten we allemaal hoe dit allemaal zal eindigen. Ik heb niet meteen iets in de trailer gezien die me zou kunnen aanspreken. Vreemd genoeg sprak de teaser van die film me meer aan dan deze trailer. Ik had, denk ik, wat méér dramatisering verwacht dan een paar stoute blikken en een gek die rondloopt met springstof. Ofwel is die trailer slecht gemaakt en wordt United 93 juist niet gedramatiseerd en is hij uitermate waarheidsgetrouw. Iets wat ik nog zo geen slechte benadering zou vinden voor deze film. Enfin, het zijn eerste indrukken, wat vinden jullie van de trailer en hebben jullie zin om de film te zien?

Klik op de afbeelding voor de trailer. Voor de korte inhoud en meer info over de film kunnen jullie hier terecht.

Update 21/04/2006: De Iraakse acteur die in de film 'United 93' de rol van een van de kapers op 11 september 2001 vertolkte, krijgt geen Amerikaans visum om de vertoning van de film tijdens het Tribeca-filmfestival in New York bij te wonen.

De 30-jarige Lewis Alsamari ontvluchtte Irak tien jaar geleden en kreeg asiel in Groot-Brittannië. Volgens de Britse krant The Independent stellen de Verenigde Staten strenge eisen aan Irakezen die een visum aanvragen. Alsamari is hevig teleurgesteld dat hij niet bij het filmfestival kan zijn. ,"Ik heb de hele film nog steeds niet gezien, alleen stukjes.''

Het komt de autoriteiten in ieder geval goed uit dat de man daarmee publiek gaat, want zo wekken ze de indruk dat ze werkelijk 'preventief' optreden om nieuwe aanslagen te vermijden. Uiteraard bewijst dit ook dat hun intelligentie-dienst eigenlijk niet zo intelligent is als de naam laat vermoeden.

***Related Posts***
13/07/2006: United 93 review
09/03/2006: Documentaire: 9/11 een leugen ?
13/02/2006: World Trade Center poster
05/02/2006: Orkaan Katrina verfilmd
14/01/2006: Poseidon remake
07/01/2006: United 93 korte inhoud + teaser & poster
21/09/2005: Oliver Stone krijgt geen carte blanche voor 9/11
10/08/2005: Tsunami film
08/07/2005: Oliver Stone maakt 9/11 film

***Related Sites***
Imdb: Flight 93 (2006)
Officiële site : www.flight93project.com

Er zijn al een aantal projecten in pre-productie die catastrofe van 9/11 op het witte doek zullen brengen. Zo is Oliver Stone bezig met Nicolas Cage (zie post) en is er ook United 93 (2006) waarvan we nu al de teaser trailer kunnen bekijken. Deze filmversie is van de hand van regisseur Paul Greengrass die we ondermeer kennen van zijn hevig bewegende camera in The Bourne Supremacy (zie Bourne posts), maar ook voor zijn realistisch drama in Bloody Sunday.

Greengrass was hoog aangeschreven na zijn hit met de sequel op The Bourne Identity en mocht dus zijn volgende project zelf kiezen. Hij koos voor Flight 93, het verhaal over het vierde gekaapte vliegtuig tijdens de terroristische aanslagen van 11 september. Voor deze film schreef hij eveneens zelf het verhaal.

Greengrass vertelt het verhaal van 'flight 93' in realtime: van het opstijgen van het vliegtuig tot de kaping, de realisatie van de mensen aan boord dat ze onderdeel uitmaken van een gecoördineerde terroristische actie, tot aan het neerstorten van het vliegtuig. In de film probeert hij de angst en de moedige beslissingen van de mensen aan boord te laten, die in 90 minuten veranderden van volslagen vreemden tot een groep mensen die zich tijdens deze afschuwelijke nachtmerrie verenigen en de laatste 90 minuten van hun leven met elkaar delen.

Het vierde toestel stortte die ochtend neer in een veld even buiten Pittsburg. Uit de transcriptie van geheime opnames uit de cockpit valt volgens de FBI op te maken dat een van de kapers de zelfmoordpiloot Ziad Jarrah "adviseerde het vliegtuig te laten neerstorten om een einde te maken aan de poging van de passagiers het te heroveren". Aangenomen wordt dat dit heeft verhinderd dat het beoogde doel, wellicht het Capitool of het Witte Huis, werd bereikt.

Dit lijkt mij een ijzingwekkende film te worden en de teaser trailer slaagt er al volledig in om die sfeer weer te geven. Nu maar hopen dat Greengrass zijn camera stil kan houden.

***Related Posts***
16/12/2006: De Beste en Slechtste Films van 2006
24/03/2006: United 93 trailer

***Related Disaster Movie Posts***
14/09/2006: Nieuwe 9/11 film voor Oliver Stone
27/03/2006: Charlie Sheen twijfelt aan 9/11
09/03/2006: Documentaire: 9/11 een leugen ?
13/02/2006: World Trade Center poster
05/02/2006: Orkaan Katrina verfilmd
14/01/2006: Poseidon remake
21/09/2005: Oliver Stone krijgt geen carte blanche voor 9/11
10/08/2005: Tsunami film
08/07/2005: Oliver Stone maakt 9/11 film

***Related Sites***
Imdb: Flight 93 (2006)
Officiële site : www.flight93project.com