De FilmBlog

Nu dat de beurzen opnieuw in de rode cijfers duiken komt deze Margin Call (2011) als geroepen, een spannende en originele beurs-thriller gebaseerd op waar gebeurde feiten op de vooravond van de financiële crisis. Het is de debuutfilm van J.C. Chandor die de film ook heeft geschreven, en bij het zien van de eerste beelden lijkt hij geslaagd te zijn in zijn ambitieuze omzet. Uiteraard kreeg hij wel de hulp van een karrenvracht aan talentvolle en charismatische acteurs.

Korte inhoud: Een grote verzekeringsbank verkoopt, ondanks de grote risico's en de vele waarschuwingen, investeringspakketten aan hun cliënten. Op een late avond ontdekken twee jonge advocaten, Peter (Zachary Quinto) en Seth (Penn Badgley) dat de veiligheidsbarrière doorbroken is en dat het bedrijf haar gehele portfolio bezittingen op een grote ramp afstevent. Terwijl Wall Street van die vergiftigde investeringen probeert af te komen, realiseren ze met grote afgunst dat de markt op het punt staat in te storten. Een nachtelijke meeting wordt georganiseerd met het management, waarbij twee opties doorgenomen moeten worden. Ze kunnen het 107 jaar oude bedrijf ten onder zien gaan, of ze kunnen met de kennis die ze hebben proberen hun gevaarlijke bezittingen te verkopen over de gehele wereld. Hun cliënten zullen worden geruïneerd, maar zij kunnen blijven bestaan. Als de nacht vordert wordt het pijnlijk duidelijk dat hun beslissing een domino-effect kan veroorzaken dat consequenties heeft voor de hele wereldeconomie.

Heel wat acteer-talent in deze prent. Opnieuw een glansrol voor Kevin Spacey die hier tegenover de meedogenloze Jeremy Irons staat (en zeggen dat ze voor deze rol eerst aan Ben Kingsley hadden gedacht). Daarnaast zien we ook de mentalist Simon Baker opduiken en de Engelse Paul Bettany. Ook Stanley Tucci heeft een belangerijke rol in deze film, en de vrouwelijke hoofdrol wordt gespeeld door Demi Moore. Maar de hoofdrol lijkt toch voor Zachary Quinto te zijn, die tevens een producer-credit heeft op deze film.

Dus ja, dit wordt dus een hit? Wel, dat valt nog af te wachten. De film had niet het budget van een Wall Street 2: Money Never Sleeps (2010), maar moest het stellen met 7 miljoen dollar, en heeft dus heel wat concessies moeten doen. Zo werd (1) het aantal draaidagen gelimiteerd tot 17 ! Iets wat behoorlijk scherp is voor een langspeelfilm van 109 minuten (ligt normaal iets boven de 35 dagen). Maar er zijn nog meer twijfels, naast (2) het gebrek aan ervaring van de regisseur (3) is de film maar lauwtjes ontvangen op het Sundance festival. En wat dacht je van die sterrencast? Wel blijkbaar (4) waren alle grote acteurs slechts 2 dagen op de set en (5) speelt het gehele verhaal zich op slechts één locatie.

Het is in ieder geval een groot risico om met grote acteurs te willen starten, want de toeschouwers en recensenten verwachten dan ook kwaliteit en houden geen rekening met het feit dat dit jouw debuutfilm is. Nu ziet de trailer eruit als een grote Hollywoodprent. Maar trailers kunnen nu éénmaal de toeschouwers in de maling nemen. Margin Call komt pas in 2012 in onze zalen.

Vijf jaar na Mulholland Dr. komt David Lynch met het zeer vreemde, complexe, haast niet te vatten, maar briljante en geniale Inland Empire. Lynch zet in de eerste scène meteen de toon met een uiterst vreemde sitcomachtige vertoning met drie levensgrote konijnen waarvan er eentje gekleed in een roze peignoir (met de stem van Naomi Watts) staat te strijken. De toon is meteen gezet want normaler zal het er niet op worden.

(Poging tot) korte inhoud: Nikki Grace is dolblij wanneer ze als Susan Blue gecast wordt in de nieuwe film On High in Blue Tomorrows van regisseur Kingsley Stewart. Haar tegenspeler is rokkenjager Devon Burk, die de rol van Billy Side speelt, en meteen gewaarschuwd wordt door Nikki’s Poolse echtgenoot. Al snel begint Nikki zich echter zo sterk in haar rol in te leven, dat ze niet meer het onderscheid kan maken tussen realiteit en film. Wanneer de regisseur daarna opbiecht dat de film een remake is van een Poolse film en dat de originele acteurs vermoord werden, is het (surrealistische) hek helemaal van de dam.

Vervolgens maken we kennis met het hoofdpersonage van de film, Nikki Grace gespeeld door Laura Dern die het bezoek krijgt van Grace Zabriskie, die Nikki komt waarschuwen voor een moord die nog moet gepleegd worden. Today is tomorrow, aldus een zeer creepy Zabriskie met een vet Pools accent. Daarna krijgt Nikki het bericht dat ze gecast is in een nieuwe film en kan haar geluk niet op. Samen met haar tegenspeler Devon Burk (Justin Theroux) repeteert Nikki in het gezelschap van regisseur Kingsley Stewart (Jeremy Irons) enkele scènes.

Tot hier toe loopt het verhaal redelijk lineair en op een paar vreemde scènes die je totaal (nog) niet kan plaatsen, is Inland Empire vrij goed te volgen. Dat zijn de eerste 40 minuten van de film. Daarna gooit Lynch echter alle remmen los voor een nog twee uur durende trip waarin acteurs ineens andere rollen beginnen te spelen en je niet meer weet wie nu eigenlijk wie is. De grens tussen droom en realiteit en het bewuste en het onderbewuste is nog nooit zo dun geweest.

Als Lynch dan ook nog eens begint te switchen tussen heden, verleden en toekomst (‘today is tomorrow’, weet je wel) én tussen tijd en ruimte, vraag je je vertwijfeld af naar wat je nu in godsnaam aan het kijken bent. Is het een film? Is het een film over een film? Droomt Nikki Grace dit allemaal? Bestaat Nikki Grace überhaupt wel? Waar passen de Poolse scènes in het verhaal? Met wie is die Poolse vent nu eigenlijk getrouwd? En wat is er met die konijnen aan de hand? En dat dansje van 'The Locomotion'?!

Er is maar één man die hierop een antwoord kan geven en dat is David Lynch zelf. Helaas is de man allergisch aan dvd-extra’s, op een commentaartrack hoeven we dus zeker niet te hopen. Bij het begin van de opnames van Inland Empire was er trouwens niet eens een script. Lynch had de basispremisse in zijn hoofd, maar verkoos om tijdens het filmen het scenario te ontwikkelen. Het moet een hel geweest zijn voor de acteurs maar daar is in de film zelf alleszins niks van te merken.

In zijn vorige film Mulholland Dr. leverde Lynch al kritiek op het Hollywoodsysteem. Toen speelde Naomi Watts een beginnende actrice die door het systeem ten onder ging. In Inland Empire laat Lynch Susan Blue (of is het toch Nikki Grace?) sterven op de befaamde Hollywood Walk of Fame in het gezelschap van een paar daklozen en straathoertjes. Achter de schone schijn van Hollywood en L.A. zit ellende en tragedie, lijkt Lynch te willen zeggen. De titel van de film verwijst overigens naar een cluster van een paar suburbs in Los Angeles, city of dreams.

Er is veel te doen geweest rond het feit dat Lynch voor deze Inland Empire heeft gekozen voor een digitale camcorder (bijna het soort dat je thuis ook gebruikt voor je home video’s). Zo’n digitale camera biedt veel meer bewegingsvrijheid maar het geeft natuurlijk minder duidelijke beelden dan een professionele HD-camera. De beelden in Inland Empire zijn dan ook niet van de allerbeste kwaliteit, hier en daar zijn ze zelfs effenaf wazig en zitten er duidelijke digitale fouten in, maar dat draagt alleen maar bij tot het aparte sfeertje van de film.

Daarbovenop maakt Lynch gebruik van extreme beeldexperimenten zoals het blurren van gezichten, extreme close-ups, overbelichting, onderbelichting, zwart-wit,… Dit alles maakt van Inland Empire geen toegankelijke film, maar het is absoluut Lynch’ verdienste dat hij zich in deze tijden van creatieve schaarste niks aan trekt van alle Hollywoodnormen en gewoon zijn eigen ding doet en niet vies is van een experimentje meer of minder. Als er binnen vijftig jaar teruggekeken wordt naar dit filmische decennium, dan zijn het films als deze Inland Empire die men zich nog zal herinneren.

Het gevolg van al dat geëxperimenteer met vorm en beeld is natuurlijk dat Inland Empire geen grote publiekslokker is, dat sommige critici de creatieve waarde van deze film niet kunnen smaken en dat Lynch zijn film in eigen beheer heeft moeten uitgeven. Inland Empire vraagt een grote inspanning van de kijker, niet alleen tijdens de film, maar ook erna wanneer je alles nog eens rustig moet laten bezinken. En zulke films moeten er gewoon meer zijn. Probeer ook niet alles te analyseren tijdens de film want dat lukt toch niet en dan mis je weer andere belangrijke informatie.

Als je bereidt bent je te laten meevoeren in Lynch surrealistische droomwereld waarin werkelijkheid en fictie zich met elkaar mengen en je op de duur niet meer weet wat er nu eigenlijk gebeurt op het scherm en in de hoofden van de personages, dan wacht je een ongelofelijke kijkervaring, een drie uur durende trip. Maar als je meer houdt van de lineair rechtlijnige Lynch van The Straight Story en The Elephant Man of als je je al ergerde aan Lost Highway en Mulholland Dr., laat dan deze Inland Empire vooral aan je voorbij gaan.

Sinds 3:10 to Yuma (2007), Open Range (2003), Seraphin Falls (2006), The Assassination of Jesse James by the Coward Robert Ford (2006) of zelfs The Proposition (2005), ben ik helemaal verkocht voor de terugkeer van het western-genre, ook al zijn het niet mijn favoriete films. Ik kies een comic-adaptatie boven eenderwelke western.

Maar je lag er van uit gaan dat de filmmakers vaak heel wat mer moeite in een western steken dan in een doorsnee actiefilm. Een western moet het hebben van zijn omgeving en minder van zijn cgi, als er al cgi in een western zit.

Binnenkort mogen we ons verwachten aan Appaloosa (2008), in regie van acteur/regisseur Ed Harris, die eerder zijn debuut maakte met de niet onaardige biopicPollock (2000)

Het duo Ed Harris / Viggo Mortensen heeft eerder met A History of Violence (2005) bewezen goed samen te gaan. Het zijn allebei acteurs met een hoog dramatisch vermogen die zowel kunnen overtuigen als good or bad guy. Ik heb enkel een beetje moeite met Renée Zellweger, maar de trailer is veelbelovend. Ingetogen, maar efficiënt. De fans van "Deadwood" zullen opgetogen zijn.

Korte inhoud: Virgil Cole (Ed Harris) en Everett Hitch (Viggo Mortensen) vertrekken naar een kleine stad om de inwoners uit de greep van een plaatselijke ranche-houder te bevrijden. Deze taak wordt echter ingewikkelder als er een jonge weduwe (Renée Zellweger) arriveert.

Bij de bijrollen zien we ook nog de ronkende namen Jeremy Irons en Lance Henriksen. Het zijn acteurs die je zowiezo ziet schitteren met snor en cowboy-outfit. De film zou eind 2008 bij ons in de bioscoop moeten draaien.

*** High quality picture galler - Renee Zellweger ***

Vandaag komt INLAND EMPIRE (2006) uit (geschreven met hoofdletters dus), de nieuwe David Lynch. Allen daarheen zou ik zo zeggen! Trek u niet teveel aan van wat de vaak slechte kritieken ook mogen vertellen. Want ja, ze zijn niet echt mals voor de meester: pretentieus, onbegrijpelijk, vervelend,...

Wat je moet weten over deze film is dat Lynch er lange tijd aan heeft gewerkt en ook de film zelf heeft uitgebracht (noodgedwongen of juist berekend, ik laat het in het midden), en we ons dus mogen verwachten aan een uiterst persoonlijke film. Alles werd gedraaid op handheld video, en dat zorgt meteen ook voor een zekere directheid. Of het een meesterwerk is of niet, maak je best zelf uit. Waar je zeker kan van zijn is dat het Lynch-vintage zal worden.

Korte inhoud: Nikki Grace (Laura Dern) en Devon Berk (Justin Theroux) worden gevraagd om de hoofdrollen te spelen in de nieuwste film van regisseur Kingsley Stewart's (Jeremy Irons), On High in Blue Tomorrows. Al gauw raakt Nikki in de problemen wanneer ze wel erg diep in haar rol opgaat en haar dagelijks leven begint te verwarren met het leven dat haar personage leeft. Hier is de trailer.

De film On High in Blue Tomorrows was al eerder in productie, maar is nooit afgewerkt omdat de toenmalige hoofdrolspelers vermoord zijn. Er lijkt al met al een vloek op de film te rusten. Dit vormt genoeg aanleiding tot een vervreemdende film zoals enkel Lynch die kan maken. We hebben in ieder geval lang moeten wachten op een nieuwe film. Zijn laatste langspeelfilm was Mulholland Dr. van 2001. INLAND EMPIRE verwijst naar een gebied ten oosten van Los Angeles County en is opnieuw een film over filmmaken. Het wordt in ieder geval een film die je zal wegspuwen of verzot op zijn tot en met de laatste minuut van de film.

Het ziet ernaar uit dat Die Hard 4 (2007) (nog steeds onder de ridicule titel: Live Free or Die Hard) uiteindelijk zijn vijand heeft gevonden, en de nieuwe aanwinst blijkt Jeffrey Wright te zijn.

Jeffrey is niet bepaald de leading man geweest in Hollywood, maar wordt wel gezien als één van de betere acteurs van het moment. Jeffrey is trouwens fel begeerd want hij staat ingeschreven voor maar liefst 7 filmprojecten in de komende 2 jaar. Het zijn de mensen van ComingSoon die met het nieuws komen:

JewReview.net is reporting that Jeffrey Wright (upcoming Casino Royale, Syriana) has been cast as the villain in 20th Century Fox's Live Free or Die Hard, currently filming in Baltimore. The fourth film of the action franchise will feature John McClane (Bruce Willis) attempting to stop a techno-terrorist from shutting down the nation's computer systems on the Fourth of July. The story takes place around Washington, D.C.

Ik vind dit geen slechte keuze. Jeffrey heeft een degelijk voorkomen en is een heel veelzijdig acteur. Hij kan gemakkelijk een rol vertolken van een bankier (Syriana) als van een geflipte kunstenaar (Basquiat). Ik ben dus wel benieuwd welke richting ze zullen uitkiezen voor zijn personage. Hoe dan ook zal hij in de voetstappen treden van acteurs zoals Alan Rickman en Jeremy Irons, die elk op hun manier een memorabele rol hebben neergezet.

Jammer voor Ian McShane die eerder werd getipt als Die Hard villain, maar ik heb zo de indruk dat de producers met deze film niet teveel risico’s willen nemen en alles "jong en hip" willen houden. Dat merk je al aan de keuze van de 33 jarige Underground-regisseur Len Wiseman, alsook de casting van Justin Long (zie post) en de Mission:Impossible 3 babe Maggie Q. Dit is in ieder geval een rechtstreeks gevolg van de terugloop van de box-office cijfers. De stelling is: Liever uitpakken met jonge gezichten die beantwoorden aan de leeftijd van het doelpubliek, dan talentvolle acteurs te nemen die al op leeftijd zijn. Nochtans had het accentje van Ian perfect gepast in de trend van de vorige villains..

Ook een vrouw casten als villain lijkt nog steeds 'note done'. Ik kan de films met vrouwelijke evil masterminds op mijn hand tellen. Zijn vrouwen dan minder meedogenloos dan mannen? Lucy Liu was als O-Ren Ishii in Kill Bill 1 (2003) anders best wel "geslepen" en wreedaardig. Of Maggie Q, a.k.a. Maggie Quigley, zich bij de goede op de slechteriken zal bevinden is nog niet duidelijk. Hierboven zijn alvast een aantal afbeeldingen van haar. En nu we het toch hebben over afbeeldingen, hier zijn 3 Die Hard 4 setfoto's van de kale knikker van Bruce Willis: setfoto 1, setfoto 2 en setfoto 3.

***Related Posts***
27/01/2007: Die Hard 4: Live Free and Die Hard trailer
05/08/2006: Die Hard cast Justin Long
02/06/2006: Die Hard 4.0 regisseur bekend
23/05/2006: Bijna een ‘groen licht’ voor Die Hard 4.0
25/11/2005: Luc Besson regisseert Die Hard 4.0 ?
15/04/2005: Die Hard 4.0 krijgt Franse regisseur ?
23/03/2005: Ben Affleck als mogelijke side-kick ?

Ik had op de schoolbanken ooit The Merchant of Venice gelezen, het controversiële stuk van William Shakespeare over de Joodse woekeraar Shylock, die 3000 dukaten leent aan koopman Antonio in ruil voor 1 pond van zijn vlees indien hij de schuld niet zou kunnen terugvorderen. Het rook een beetje naar anti-semitisme en zeker ook de verschillende bewerkingen van het stuk op de planken, deden uitschijnen dat Shakespeare het niet goed meende met de Joodse bevolking.

Maar niets is minder waar. Integendeel, Shakepeare toont ons in dit stuk de gevolgen van onverdraagzaamheid, en de film, The Merchant of Venice (2004) is wel één van de betere vertalingen van het werk, die eigenlijk bedoelt was als een soort tragi-komedie.

Ik dacht even dat alle goede Shakespeare-drama’s nooit meer tot hun recht zouden komen zonder Kenneth Branagh, die na de vele kritieken op zijn Love's Labour’s Lost (2000) er definitief de brui aan gaf. Wel, niet helemaal. The Merchant of Venice is een film die zeker gezien mag worden.

Korte inhoud: Het verhaal speelt zich af in Venetië van de 16e eeuw, en volgt de arme, passionele edelman Bassanio (Joseph Fiennes) die niets liever wenst dan de mooie, rijke en nobele Portia (Lynn Collins) te trouwen. Hij vraagt daarom zijn rijke vriend Antonio (Jeremy Irons) hem 3000 dukaten te lenen. Antonio stemt toe, maar omdat hij al zijn geld gestoken heeft in handelsschepen, die nog op zee varen, zijn ze gedwongen om de rijke Joodse woekeraar Shylock (Al Pacino) te benaderen.

Shylock die als Jood gekrenkt is, juist door de mannen die hem nu nodig hebben, ziet de kans om wraak te nemen. Hij geeft de lening, maar op de voorwaarde dat Antonio borg staat voor Bassiano. Indien Bassiano niet op tijd het bedrag aflost, zal hij het geld op Antonio verhalen. Zo niet dan heeft hij recht op een pond vlees uit de hartstreek van Antonio's lichaam. Terwijl Bassiano zijn geliefde Portia het hof maakt, vergaan de vrachtschepen van Antonio.

Er zijn dus drie verhaallijnen die elkaar kruisen: Het ene verhaal draait rond de koophandelaar Antonio en zijn liefde voor de jonge Bassanio, zijn boezemvriend. Bassanio extravagante levenstijl vormt de oorzaak van zijn geldnood. Om Portia, de liefde van zijn leven, te behagen moeten Bassanio en Antonio beroep doen op de rijkdom van Shylock, met een luguber contract tot gevolg. De tweede verhaallijn draait rond Portia, die de erfenis van haar vader ondergaat waarin zij zich moet verloven met diegene die haar foto kan vinden in één van de 3 gesloten koffers die elk vergezeld zijn van een raadsel. Bassanio weet de juiste koffer te openen en zijn liefde te verklaren aan de mooie Portia. Maar wanneer nieuws komt dat Antonio in problemen verkeert, en Bassanio moet vertrekken, beslist Portia hetzelfde te doen en haar nieuwe man in waarde in te schatten. De derde verhaallijn draait uiteraard rond de Joodse woekeraar Shylock die het vaak aan de stok krijgt, alsook zijn joodse broeders, met de Venetiaanse christelijke bevolking. Hij ziet echter de kans om wraak te nemen op iemand die hem heeft bespot. Zijn dochter, Jessica, is verliefd op een jonge christen en verlaat Shylock en neemt ook nog eens een deel van zijn rijkdom mee. Dit zal zijn haat nog meer aanwakkeren en hij beslist Antonio niet te sparen. Hij zal een verdubbeling van zijn geld niet aanvaarden, enkel 1 pond van zijn vlees, ook al moet Antonio daarvoor sterven.

Toch blijft alle aandacht gaan naar het personage van Shylock, ook al wordt duidelijk naar het einde dat Bassanio eigenlijk het hoofdpersonage is. Maar Bassanio is van alle karakters de minst interessante figuur. Bijgevolg duren de scènes met hem vaak iets te lang en wil je eigenlijk weten wat er gebeurt met Shylock en zelfs Antonio.

Het beste van de film is zijn gebalde, intelligente structuur – gezuiverd van veel te lange monologen en met heel veel oog voor realisme en de merites van het filmmedium – alsook de evenwichtige vertolking van Shylock door Al Pacino. In tegenstelling tot wat de trailer deed vermoeden speelt Pacino de rol heel ingetogen. Hij personifieert een complex individu wiens daden men misschien niet meteen kan rechtvaardigen, maar zeker wel begrijpen. Op bepaalde momenten gaat men zelfs sympathie voelen voor het personage. Shylock is geen monster, maar iemand die over de grens van het menselijke wordt gedreven door anti-semitisme. En het lot zal hem ook nog eens alles ontnemen. Jammer van het Joods-accent die Pacino hanteert, maar ik had dit er bijvoorbeeld niet zo uitdrukkelijk gebruikt op die manier. Het leidt ons teveel af.

Shakespeare is zeker aanwezig in deze verfilming. De personages, de structuur en vooral de dialogen zijn en blijven meesterlijk. Elk Shakespeare verhaal kan je in een hedendaags kleedje stoppen, maar de tekst komt pas echt tot zijn recht in deze Elizabethaanse context. De film maakt de teksten zeker iets meer verteerbaar voor de hedendaagse filmkijker, maar de poëzië van de taal blijft wel gespaard.

Verdienstelijk acteerwerk van Jeremy Irons, die zijn rol onderspeelt met heel veel flair en talent. Joseph Fiennes zit behoorlijk in zijn rol wanneer hij iets te doen heeft, maar wanneer hij toeschouwer is aan het gebeuren verdwijnt hij in de grijze massa en lijkt hij op Joseph Fiennes met pruik en hoed. Lynn Collins had een fantastische rol om te spelen, maar is beduidend minder begerenswaardig dan Gwyneth Paltrow in de iets lichtere Shakespeare in Love. En dit heeft weinig te maken met de fysieke schoonheid, dan wel de soepelheid van de vertolking. De rest van de cast (Zuleikha Robinson, Kris Marshall, Charlie Cox, Heather Goldenhersh) is mij niet in het bijzonder opgevallen.

De regie van de film was in handen van regisseur Michael Radford (Il Postino, Nineteen Eighty-Four), die een puike prestatie neergezet, en die vreemd genoeg van dit drama springt naar de Shrek spin-off Puss 'n' Boots (2006). Van veelzijdigheid gesproken.

Toch kan je je niet geheel ontdoen van het gevoel dat de film met zijn vele kwaliteiten niet echt kan overtuigen, noch in de tragiek, noch in de humor. Soms voel je teveel de kostuums en de stereotypering van bepaalde figuren uit die tijd. Het is één zaak om je inspiratie te halen bij grote schilders zoals Pieter Brueghel of Canaletto, maar het is een andere zaak om die taferelen ook te laten werken op het scherm. En daar heeft Michael Radford het toch af en toe moeilijk mee. De mise-en-scènes in de film zijn houterig en de montage laat af en toe steken vallen. Ook de na-synchronisatie laat vaak te wensen over en dat doet voor een film van een dergelijk kaliber toch pijn.

Het einde van de film is een serieuse anti-climax. Gedurende het verhaal krijg je een verborgen sympathie voor Shylock - zeker door de menselijke portraitering van Pacino en de Martin Luther King-achtige speeches - en voel je een lichte wrok tegenover die Venitianen die Shylock hebben gemaakt wie hij is. Maar er is geen weerwraak, slechts een bevestiging van zijn plaats in de maatschappij, uitgelsloten van de rest.

The Merchant of Venice is een behoorlijk goede film die op een zeer verfijnde en respectvolle manier de tekst van Shakespeare heeft benaderd, zonder de kijker in een welbepaalde richting te sturen. De film is slim, grappig, tragisch, soms schokkend en is gezegend door een knappe fotografie van Benoît Delhomme (die blijkbaar een deel van de set van Girl with a Pearl Earring), die ons echt onderdompelt in het schilderachtige, burleske en soms decadente Venetië uit die tijd. Al bij al, ben ik blij met deze film, want het helpt Shakespeare voor ons levend houden.

Dé film die je momenteel moet gaan zien in de bioscoop is zonder enige twijfel het nieuwe epos van regisseur Ridley Scott, Kingdom of Heaven (2005). Niet meteen een meesterwerk maar wel een film met een geweldige energie. De film kan misschien afgeschreven worden als een brok spektakel, maar is, voor wie dieper wil graven, qua film echt te smaken (mise-en-scenes, fotografie). En hoe meer men over de film nadenkt, hoe groter de filmervaring wordt. Ridley blijft voor mij heer en meester van de cinema, maar schiet toch voor een stuk tekort in deze film. Voor de mensen die Gladiator recent hebben gezien zullen bij deze film een enorm déjà-vue gevoel hebben.

De aanval op Jeruzalem is een overweldigd staaltje cinema. Wat er wel aan ontbreekt, in tegenstelling tot Gladiator, is een uitgewerkte intrige. Er staat veel minder op het spel en we krijgen vaak de indruk dat Ridley Scott eerder iets wou vertellen over ‘de natuur van de mens’, dan zich in te lijven met potwendingen. Volgens mij is dit mankement te wijten aan commerciële overwegingen, dan aan het basismateriaal (de uitgebreide geschiedenis) die voorhanden was. Het relaas is reeds uitgesponnen tot 2u25, maar je voelt toch dat alles ingekort werd. Er zat heel wat meer in. Ik denk maar aan de politieke context van het gebeuren, de diverse relaties in de film, de geloofskwestie, maar al die zaken hadden misschien jeudige-filmbezoekers hebben afgeschrikt. Ook de duur van een film speelt een rol voor de distributie in de bioscoop-complexen en heeft een impact op het saldo van de box-office.

Korte Inhoud: We bevinden ons in het jaar 1184 in het gezelschap van een nederige Franse smid Balian (Orlando Bloom), die in rouw leeft nadat hij zijn vrouw en kind heeft begraven. In deze donkere dagen wordt hij gesteund door zijn onechtelijke vader Baron Godfrey of Ibelin (Liam Neeson) - een personage wiens bestaan in de film bijna volledig verzonnen is. Godfrey zoekt toenadering bij zijn zoon, en Balian besluit om met zijn vader naar Jeruzalem te reizen voor zijn zonden te vergeven alsook die van zijn gestorven vrouw (die zelfmoord heeft gepleegd en dat was een zonde voor de katholieke doctrine). Maar tijdens een slagveld op de weg naar Messina raakt Godfrey dodelijk gewond en slaat hij zijn zoon tot ridder met de titel Baron van Ibelin. Balian zal zijn vader opvolgen als beschermer van het volk.

Maanden later, na het overleven van een - vrij belachelijke - schipbreuk, komt Balian aan in Jeruzalem. Hij ontmoet er Koning Baldwin IV (Edward Norton), die aan lepra lijdt en een zilveren masker draagt, en Tiberias (Jeremy Irons). Een van de meest invloedrijke mannen van de koning, Guy de Lusignan (Marton Csokas), vertoont meteen afkeer voor Balian, maar dat baart de jonge ridder niet meteen zorgen en hij begint een affaire met Guy’s vrouw, Sibylla, de Prinses van Jeruzalem (Eva Green). Ondertussen marcheert het 200’000 koppige leger van Saladin (Ghassan Massoud) en zijn rechterhand Imad (Alexander Siddig) naar de Heilige Stad om er Jeruzalem opnieuw te veroveren na 100 jaar bezetting door de Christenen.

Toch even verduidelijken dat de film gebaseerd is op waar gebeurde feiten, maar dit belette de scenarist, William Monahan, uiteraard niet om de feiten te romantiseren in een boeiend verhaal. Zo heeft de relatie tussen Balian en Sibylla nooit bestaan. Volgens de kronieken was zij gelukkig getrouwd met Guy en waren er geen seksuele escapades met Balian te bespeuren, die op zijn beurt een vrouw had en kinderen die nog springlevend waren. Het erfrecht op de troon ging ook niet meteen van koning Baldwin naar Sibylla, zoals dit in de film het geval is. De troon werd even bezet door de jonge zoon van Sibylla, Baldwin V. En al die wijzigingen in het verhaal maken de film uiteraard dramatisch iets sterker.

Toch vond ik de relatie tussen Balian en Sibylla nu niet meteen het meest geslaagde. Zoals ik al eerder had vermeld, heb je echt de indruk dat er belangrijke scènes ontbreken tussen hen. Dat had je trouwens ook een beetje met de relatie tussen Lucilla en Maximus in Gladiator. Het leek alsof Ridley in het begin ervan uit ging dat deze relatie een centrale plaats zou innemen, en gaandeweg de gevechten zijn focus even verloor op het koppel en er slechts een subplot van maakte. Ook de relatie tussen Balian en Guy vervliegt als ether uit een openstaande fles. Het lot van Guy blijft ambigue en dat is toch een beetje frustrerend.

Maar deze mankementen zijn slechts akkefietjes in vergelijking met de grootsheid van de film. Kingdom of Heaven is een aangename en verrassende filmervaring. De massa-gevechten zijn gewoon uitzinnig knap. Het doet terugdenken aan de slag van de orcs bij Helm’s Deep in LotR: The Two Towers. Ridley Scott houdt zijn camera gericht op de Balian en concentreert de actie rond hem, in tegenstelling tot Oliver Stone in Alexander. Bijgevolg lijkt de film (2u25) pijlsnel voorbij te vliegen. En hoewel de film gaat over de meest intolerante periode uit onze geschiedenis, draagt Scott de boodschap van 'verdraagzaamheid' hoog in het vaandel. Het is het wederzijdse respect dat er uiteindelijk voor zal zorgen dat de Christenen en de Arabieren elkaar niet hebben uitgemoord. En uiteraard maakt Scott een link naar de huidige situatie waarin we leven: "De boodschap luidt: diegene die niet wil leren uit de geschiedenis, is gedoemd deze geschiedenis te herhalen." Scott suggereert in zijn film, althans dit is mijn indruk, dat de Moslims en de Christenen het met elkaar eigenlijk goed zouden kunnen stellen, lag het niet aan die groep van extremisten is beide kampen die de sfeer verzuren en aansturen op bloedvergieten. Iets waar we in België, tussen onze twee landsdelen, gelukkig nog niet aan toe zijn.

En wat nu met die eerste "echte" dramatische rol van Orlando Bloom, na Troy, The Lord of the Rings en Pirates of the Caribbean. Wel, zijn acteerprestatie is stukken beter, maar daarom nog niet bijzonder innemend. Ook als is Orlando geknipt voor de rol, moet hij zichtbaar opboksen tegenover betere acteurs zoals Liam Neeson en Jeremy Irons die opnieuw een aanlokkelijke en knappe prestatie neerleggen. Toch is zijn voorkomen in de film verdienstelijk en zijn toewijding om 12kg bij te komen voor de rol werpt zeker zijn vruchten af. Ook Eva Green komt niet meteen verrassend uit de hoek, na haar knappe prestatie in Bertolucci’s The Dreamers. Eva kwam nog recentelijk in het nieuws met haar ontgoocheling dat de erotische scènes tussen haar en Bloom uit de film werden geknipt. (nogmaals het bewijs van een hoofdverhaal die een subplot werd). Eva heeft minder charisma en allure dan Connie Nielsen in Gladiator.

Kortom, minder compleet en fascinerend als Scott’s peplum, maar zeker een opluchting na kwakkels als Troy en iets diepgaander in thema en geschiedenis dan Gladiator. Kingdom of Heaven heeft zijn negatieve kantjes, maar de film levert spektakel van de bovenste plank in een overweldigende fotografie van John Mathieson en prachtige decors van Arthur Max. Maar dat mocht wel voor een prijskaartje van 135 miljoen dollar. Inhoudelijk is de film geen revelatie voor het tijdperk van de kruisvaarders, dat wat ik eerder had verwacht van een Ridley Scott, maar wel een film die kan verbluffen met zijn visuele rijkdom, zijn meesterlijke mise-en-scenes en zijn kinetische energie. Dus, mis deze film niet op het grote scherm ! Maar deze film had echt stukken beter kunnen zijn.

***Related Posts***
05/09/2006: Gladiator 2: A Hero Will Rise Again
23/06/2006: Ridley Scott interesse in GUCCI film
08/05/2006: Ridley Scott denk aan Gladiator 2 & Tsunami film
09/07/2005: Ridley Scott kiest voor Alien 5
11/05/2005: Arabieren tevreden met Kindom of Heaven
08/05/2005: Kindom of Heaven review
10/04/2005: Ridley mag kiezen tussen Gladiator II en Alien 5
04/04/2005: extended trailer van Kindom of Heaven
17/08/2004: Orlando Bloom als kruisvaarder