charlie kaufman

  • Anomalisa (2015) **** Blu-ray recensie

    Pin it!

    Als we spreken van stop-motion animatie, denken we vaak aan de grappige Aardman producties (Shaun the Sheep, Wallace & Gromit, Chicken Run), maar deze Anomalisa (2015) is zoals zijn titel doet vermoeden ook wel iets van een buitenbeentje. Het is een animatie voor een volwassen publiek en tevens de eerste R-rated animatiefilm die genomineerd werd voor de Oscars.

    anomalisa_2015_blu-ray.jpg

    Korte inhoud: Michael Stone (David Thewlis) is een goeroe op het gebied van klantvriendelijkheid, maar weet in zijn eigen leven ironisch genoeg geen contact te leggen met de mensen om hem heen. Het sociale isolement waarin Michael zich bevindt wordt steeds merkbaarder. Dan ontmoet hij de ietwat verlegen Lisa (Jennifer Jason Leigh) die zijn aandacht trekt. Hij weet niet waarom, maar ze fascineert hem mateloos.

    Er zijn twee hoofdacteurs maar tientallen bijrollen, en het meest opvallende van deze productie is dat de meeste stemmen worden vertolkt door één man, Tom Noonan, die een beetje de 'everyman/woman' vertolkt. Wanneer ons hoofdpersonage dan een larakter ontmoet met een andere stem, is hij dan compleet van de kaart. Tom probeert zijn stem ook niet al te fel aan te passen voor de verschillende personages, maar behoud een zelfde tembre. We voelen wat het hoofdpersonage voelt, iedereen lijkt wel dezelfde persoon te zijn. Zelfs hun gezicht lijkt wel een kloon te zijn, met slechts een paar verschillende accentjes. De twee hoofdpersonages zijn geen perfecte wezens, Michael Stone is op leeftijd, grijs en heeft een buikje, en Lisa heeft een wonde in haar gezicht die ze probeert te verbergen met haar haren.

    Het is een verhaal over een ontmoeting tussen de twee mensen, maar tevens een wandeling in de kronkels van de psyche van een personage. Een existentialistisch vraagstuk van een man die voor een conference de nacht doorbrengt in het Fregoli Hotel, een verwijzing naar het 'syndroom van Frégoli' , een identificatiesyndroom, verwant aan agnosie en wanen. Wie aan het syndroom lijdt, heeft de bizarre opvatting dat verschillende mensen in werkelijkheid manifestaties van één persoon zijn. Dit kan de patiënt het paranoïde gevoel geven constant achtervolgd te worden. De aandoening werd genoemd naar de Italiaanse acteur Leopoldo Fregoli, die aan het begin van de twintigste eeuw bekendstond om de grote snelheid waarmee hij van kostuum kon wisselen en de grote hoeveelheid personages die hij per voorstelling op het toneel wist te brengen.

    anomalisa_2015_blu-ray_pic01.jpganomalisa_2015_blu-ray_pic02.jpganomalisa_2015_blu-ray_pic03.jpg

    Het is een testament voor doorzettingsvermogen van een filmcrew, onder leiding van schrijver Charlie Kaufman, regisseur Duke Johnson en producer Roasa Tran, die jarenlang met een beperkt budget van 8 miljoen dollar (volledig gefinancierd via een kickstarter programma), deze animatiefilm uiteindelijk naar het witte doek hebben gebracht. Spijtig genoeg werd het geen publiekstrekker en verzamelde deze prent maar een slordige 3 miljoen dollar. Toch raad ik jullie aan om deze film te bekijken, want het is een prachtig staaltje van volwassen stop-motion animatie.

    Vanaf 6 juli 2016 is de DVD en Blu-ray van Anomalisa beschikbaar, zonder audio-commentaar met wel een drietal making of filmpjes die ons echt wel een idee geven van hoe langzaam het productieproces van deze film was en de talloze complicaties ze hadden met hun miniatuur sets of poppetjes. Een echte aanrader!

    rating

    Beoordeling: 4 / 5
    Recensie door op 19 juni 2016

     

    *** Anomalisa trailer ***

  • Cold Souls (2009) *** recensie

    Pin it!

    Hier is een wel heel bizarre prent met Paul Giamatti (Sideways, Cinderella Man) die in Cold Souls (2009) zichzelf speelt met heel wat filosofische ontboezemingen. Hij studeert de hoofdrol in van het toneelstuk Oom Vanja van Tjechov.

    cold_souls_2009_poster.jpg

    Hij stort zich volledig in de repetities maar heeft moeite om de ‘goddelijke inspiratie' te vinden, loopt uiteindelijk vast en staat op de rand om emotioneel in te storten. Hij zit in feite opgesloten in het personage van zijn toneelrol en verzeilt in een existentiële crisis. Zijn oog valt echter op een artikel in een magazine dat gaat over het futuristische bedrijf ‘Soul Storage' dat zielen kan opslaan. Dat zou de oplossing voor zijn emotionele crisis kunnen zijn, zijn geest is dan even schoon.

    Korte inhoud: 'Cold Souls' is een surrealistische komedie waarin Paul Giamatti een acteur speelt, genaamd Paul Giamatti. In het magazine The New Yorker leest hij een artikel over een bedrijf dat zielen van mensen invriest en opslaat. Voor Paul zou het weleens de sleutel naar geluk kunnen zijn waarnaar hij op zoek is. Maar helaas wordt hij het slachtoffer van 'zielenhandel'. Paul reist naar Rusland waar hij zijn gestolen ziel terug wil krijgen van een ambitieuze, maar talentloze soapactrice.

    Deze surrealistische prent van Sophie Barthes (Happiness) was te zien op het Filmfestival van de Fantastische Film (Bifff) te Brussel, een paar maand geleden. Het is geen film die me zal bijblijven, maar desondanks een mooie rol voor Giamatti. Je moet er in het begin wel even aan wennen. Hij bouwt heel rustig aan zijn rol en legt de onzekerheden van zijn karakter , en dus zichzelf, bloot. Zijn vertolking is zowel verontrustend als vreedzaam. Het concept lijkt wel dat Giamatti’s vertolking van Giamatti zichzelf niet kan begrijpen, tot op het moment dat zijn vertolking terugkijkt naar Giamatti zelf. Het klinkt ingewikkeld, maar zo zijn existentiële crisissituaties meestal wel.

    Het is in ieder geval een verademing om nog een totaal eigenzinnige komedie te zien.die het niet moeten hebben van smoelenwerk van Ben Stiller of typetjes als Jack Black en Owen Wilson. Dit is humor van een compleet andere caliber. Het is het soort humor die je ziet in Being John Malkovich en Eternal Sunshine of the Spotless Mind. Het is surrealistisch genot op een bedje van een complexe identiteitscrisis. Het is enerzijds een komisch drama met intelligente dialogen en woordspelingen, anderzijds een experimentele oefening, die zeker niet gesmaakt zal worden door een breed publiek.

    Cold Souls 02Cold Souls 01

    Naast Giamatti is er ook een mooie vertolking van de Canadese Katheryn Winnick, de Russische Dina Korzun en de immer geweldige David Strathairn. Mijn enige puntje van kritiek is dat regisseuse Barthes iets teveel de mosterd gaat halen bij Charlie Kaufman in plaats van een eigen filmstijl te ontwikkelen. Maar Cold Souls blijft een opmerkelijke prent gekruid met subtiele humor. We zullen in ieder geval nog wel van deze dame horen, die misschien wel de nieuwe (vrouwelijke) Woody Allen kan worden. De toekomst zal het uitwijzen

    rating

    Beoordeling: 3 / 5
    Recensie door op 26 juni 2010

     

    *** Cold Souls trailer ***

  • Eternal Sunshine of the Spotless Mind (2004) **** Blu-ray recensie

    Pin it!

    Het was een leuke verrassing op het Filmfestival van Gent, en dus mocht deze film niet ontbreken aan de Film Blog. Moest je uw ex-vriendin of ex-vriend, die nog steeds in uw hoofd op hol brengt, kunnen wissen uit je geheugen, zou je het dan ook doen? Dat is het concept van de nieuwste wervelende en brillante hersenkronkel van scenarist Charlie Kaufman, Eternal Sunshine of a Spotless Mind (2004). Wat mij het meest fascineert in de film van Michael Gondry (Human Nature) is die gecontroleerde chaos. Het is alsof de camera over zijn eigen statief en tussenin de belichting valt en nog steeds de lens kan richten op de emoties van verwarring, frustraties en eenzaamheid die de acteurs beleven.

    elijah wood,eternal sunshine of the spotless mind,michael gondry,charlie kaufman,pierre bismuth,jim carrey,kate winslet,tom wilkinson,javier bardem

    Alles lijkt zo wanordelijk en toch zo precies in elkaar gestoken dat niemand de genialiteit van de mannen nauwelijks kan ontkennen. En ik zeg mannen, want de stuwende kracht is niet enkel van de regisseur maar vooral van de "neorealist" Charlie Kaufman (scenarist van Being John Malkovich, Adaptation, Confessions of a Dangerous Mind, Human Nature), die het hallucinant verhaal brengt van Joel (gespeeld door Jim Carrey), een verlegen en introvert iemand die op een dag smoor wordt op Clementine (Kate Winslet). Ze zijn bijna letterlijk elkaars tegenpolen, zowel fysiek als innerlijk. Joel is een schuchter en ingetogen tekenaar die bijna de ganse film met een wollen muts rondloopt, terwijl Clementine een spontane flapuit is die om de zoveel dagen van haarkleur verandert met de meest waanzinnige kleuren. De twee zien elkaar wel zitten, maar blijven ook onzeker over elkaar.

    Clementine heeft Joel laten zitten en haar herinneringen over die turbulente relatie laten wissen met een nieuwe revolutionaire techniek, waarbij elk spoor van haar ex-vriend compleet kan verdwijnen. Alle herinneringen die komen van een associatie met een object, of herinneringen die verborgen zitten in het onderbewustzijn, worden hierbij met chirurgische precisie weggehaald. Joel die het nieuws bruusk te weten komt beslist in een daad van wanhoop om net hetzelfde te doen. Tijdens een lange nacht bij hem thuis zetten twee technici zich aan het werk en vernietigen, net zoals bij een videospelletje, elk spoor van Clementine in het hoofd van de onder narcose liggende Joel. De rest van de film speelt zich af in zijn hoofd, waar hij zich plots gaat bedenken. Hij beseft dat die magische interactie tussen hen niet verloren mag gaan. Maar ondertussen is het proces in werking gezet en probeert een van de technici (gespeeld door Elijah Wood) al die informatie te gebruiken om Clementine voor zich te winnen.

    Van wis-praktijken gesproken moet ik bekennen dat Jim Carrey, in een opnieuw voortreffelijke rol, zijn verleden als Pet Detective of The Mask echt wel probeert te wissen, na films als Truman Show, The Majestic of Man on the Moon. In deze film blijft niets meer over van zijn verleden en is die explosie van energie overgegaan op Kate Winslet. Maar dit is ook een bewijs van het talent van Carrey die, met een verdwaalde blik zijn personage doseert en nooit echt in een karikatuur valt. Kate Winslet speelt eveneens heel overtuigend haar rol en komt zowel heel ontroerend als agressief uit de hoek. Ook zij smijt haar strak Engelse keurslijf van haar af en werpt zich volledig in de fluorescente Clementine met een zwaar Amerikaans accent. Maar ook alle andere rollen zijn bijzonder goed vertolkt en alles valt exact in de toon van de film, wat uiteraard te danken is aan het scherpe regiewerk van Gondry.

    Het verhaal is kenmerkend voor Kaufman, die zich thuis voelt in psychologische en emotionele labyrinten, waar het verhaal ergens begint en waar plots alles een andere wending krijgt die het voorgaande een nieuwe dimensie bezorgt, om dan opnieuw nog eens alles binnenstebuiten te plooien. Joel wil in het begin van de film iets neerpennen in zijn dagboek, maar merkt dat er een pagina is uitgescheurd, en dit projecteert ons in een wereld waar geen einde kan zijn. Waar mensen elkaar oneindig lang kunnen ontmoeten en opnieuw elkaar verlaten. Gezien er geen herinneringen bestaan kan er ook niet geleerd worden uit elkaars fouten. Het concept van geheugen wissen is uiteraard niet nieuw, en science-fiction films zoals Verhoevens Total Recall hebben al geëxperimenteerd met het gegeven, maar nog nooit is alles zo efficiënt getuned op intermenselijke emoties. Hier is geen plaats voor Memento of Alzheimer-achtige scenes, maar wel ruimte voor gevoelens en een gezonde dosis levensfilosofie. Het brengt ons terug naar onze, soms verwarde gevoelens. Mensen hebben nood aan gezelschap en liefde, en gaan soms tegen alle normen van het gezond verstand in, om er naar opzoek te gaan.

    De film zit boordevol humor, zowel situationeel als in de zalige dialogen. Op een gegeven moment vraagt Joel aan de dokter: "Is there any danger of brain damage?" De dokter antwoordt heel koel: "Well, technically speaking, the procedure is brain damage. On par with a night of heavy drinking. Nothing you'll miss." Geruststellende woorden, niet?

    Eternal Sunshine of the Spotless Mind animated pictureEternal Sunshine of the Spotless Mind animated pictureEternal Sunshine of the Spotless Mind animated picture
    Eternal Sunshine of the Spotless Mind animated pictureEternal Sunshine of the Spotless Mind animated pictureEternal Sunshine of the Spotless Mind animated picture
    © Focus Features

    De verborgen relatie tussen de nevenpersonages Dr. Howard Mierzwiak (gespeeld door Tom Wilkinson) en Mary (Kisten Dunst) zorgt ervoor dat de film een zoveelste onvoorspelbare wending krijgt die alles een richting kan geven. Hoe alles zal uitdraaien ligt nu aan hen. Op het einde zegt Joel: "I don't see anything I don't like about you." Clementine antwoordt: “But you will! But you will, and I'll get bored with you and feel trapped, because that's what happens with me.” Maar het kan Joel niet schelen, en hij zegt kort; "okay." Is dit niet waar liefde om draait? Joel heeft in zijn gevecht met de wismachine al de goede momenten die ze hebben gehad kunnen herleven, en wil deze niet verliezen. En de sleutel tot alles zijn de magische woorden die Clementine in de oren fluisterde van Joel: "Meet me in Montauk." Zonder de welke het gehele avontuur misschien nooit had kunnen bestaan. Een spoor dat niet kon gewist worden en die alles bij elkaar bracht.

    De film is niet bepaald hartverwarmend, en de kille en ruwe fotografie speelt daar ook zeker een factor in, maar zit barstensvol creatieve ideeën en visueel uitdagende scènes. Zonder dat de effecten de bovenhand nemen, is de wereld die Gondry en Kaufman hebben geschapen uitzinnig knap. Niet enkel de scènes waar Joel terugkeert naar zijn herinneringen als kleine jongen (met uitvergroot meubilair zoals we dit al konden aanschouwen bij de Hobbits in LOTR), maar in het bijzonder ook de scènes waar we het wis-proces letterlijk in werking zien. In de bibliotheek zien we de titels van de boeken verdwijnen vooraleer het gehele boekenrek in mist opgaat of de camera travelt van de bibliotheek naar een huiskamer zonder we de indruk hebben dat er geknipt wordt. Dit toont aan hoe fijnzinnig de film is gemaakt en weerspiegelt in zekere zin ook de achtergrond van Gondry als videoclip-veteraan met clips voor oa., Björk en The Chemical Brothers.

    Eternal Sunshine of the Spotless Mind is misschien wel een wat donkere film, maar de ingenieuze inventiviteit wat we in deze romantische komedie kunnen aantreffen is van een zeer smaakvol en hoog niveau. De film vindt een perfecte balans tussen de medische analyse en de menselijke gevoelens, waarin uiteindelijk het laatste de bovenhand krijgt. Maar de film verschilt van de meeste romantische komedies door af te zien van de typische emotionele scènes. Als het de bedoeling was om Joel en Clementine als koppel te zien evolueren en groeien, dan had de film zijn pijlen gericht op de passionele interacties tussen beide. Wat in de film niet het geval was. Eternal Sunshine of the Spotless Mind gaat niet over de blinde liefde die alles zal overwinnen, maar wel over de zwakheden en stommiteiten van verliefde koppels die soms een leven lang hun tijd verspillen aan destructieve, dwaze relaties. Een soort koud-buffet die verondersteld is om koud opgediend te worden. En koud kan als afwisseling bijzonder goed smaken.

    rating

    Beoordeling: 4 / 5
    Recensie door op 9 oktober 2004

     

    *** Eternal Sunshine of the Spotless Mind trailer ***